Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Kontekstsytuacyjnyakontekstkulturowy
45
nejsytuacji,wjakiejtenczynnikmaistotneznaczenie.Jeślinp.byciezdro-
wymuznamyzaDsytuacjęnormalną”,achorobęzaDsytuacjętrudną”,toowa
trudnośćmożemiećconajmniejpodwójnywymiar.Rozumiemynajczęś-
ciej,żechorobajestwynikiemzachwianiabiologicznejrównowagi,chociaż
niezawszedefiniujemyjąwtakichkategoriach.Zdajemyteżsobiesprawę
ztego,żeodzyskanieowejrównowagiczasemmożebyćdługotrwałe,uciąż-
liwe,anawetniemożliwe.Tosprawia,żeodczuwanyprzeznasdyskomfort
mawymiarfizycznyipsychicznyzarazem.Stannaszegozdrowiapostrzega-
myjednakrównieżwszerszymkontekście:możemyzadawaćsobieiinnym
pytanieDdlaczegoja?”,przyjmowaćchorobęjakowynikpechalubDdopust
boży”,alboteżjakowyzwanie,kolejnążyciowąpróbę,testprzydatnościży-
ciowejfilozofiiispójnościświatopoglądu.Mamy,jaksięzdaje,pewienwpływ
nawłasnezachowanie–takwewnętrzne,jakizewnętrzne–wtrudnejsytu-
acjichoroby.Niektórefilozofiewręczzakładająznaczenienaszejwoliipsy-
chikidlafunkcjonowaniacałegoorganizmu.Alejeśliskupiamysięnawalce
zchorobą,totrudnonamsterowaćwrażeniem,jakienaszaniedyspozycjarobi
nainnych–wyjąwszyoczywiścieprzypadkicelowejmanipulacji.Tooznacza,
żeprzynajmniejnarazieniepotrafimyuniknąćsidełkulturowegokontekstu,
który–wnaszejczęściświata–dzisiajkażepatrzećnaczłowieka,którytraci
zdrowie,głównieprzezpryzmatjegonowejsytuacji,nowegostanu,ograni-
czonychmożliwościiodmiennychzachowań.Mimoszerokorozbudowanej
dydaktykispołecznej,dziękiktórejprzestajedziwićobecnośćwpolunaszego
widzeniaosóbchorychiniepełnosprawnych,mimorozbudowującegosięsys-
temuwolontariatu,ludziedotknięciutratązdrowiaczęściejwalcząouznanie
własnejDnormalności”niżdomagająsiępomocy.Wsytuacjinieoczekiwane-
gorozpoznaniaciężkiejchorobykażdyjestniemalnatychmiastpostrzegany
zzewnątrzprzedewszystkimprzeztęchorobę1,anieprzezwłasneczłowie-
czeństwo,nieprzezwłasneplany,zktórychniechcerezygnować,aniprzez
niemałypotencjałrealizacyjny.Chorobastajesięspołecznympiętnem,swo-
iścieupośledzachorego,ajegobliskimwyznaczazadaniasprzeczneczęsto
zichplanamiioczekiwaniami2.Dziejesiętakm.in.dlatego,żewtzw.kul-
turachwysokorozwiniętychwymaganiastawianeposzczególnymludziom
przestałybyćjużefektemznanejwkulturachdawnychelitdbałościoosobo-
1
NaproblemtenzwróciłamiuwagęHannaSzost,którejwtymmiejscudziękujęzainspirację.
2
Pomijamtutakiezjawiska,jakgettoizacjairozmaitesposobyucieczkiwchorobęlub
tworzeniezamkniętychchorobowogrup,którychczłonkowieokresowonieradząsobiewżyciu
ipreferująizolacjęwceluodzyskaniapoczuciabezpieczeństwa;por.np.Lotnadkukułczym
gniazdemKenaKeseya.