Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
20
10Złamacocha,czyliproblemyzinterpretacjąopowieściobuncieLeszka…
wielkopolskiejjedynympowodembuntupasierbówjestoskarżeniemacochy
onikczemny,morderczyzamysł–nicmniej,aninicwięcej.Zdaniem
kronikarzatozupełniewystarczyłodlausprawiedliwieniagwałtownejreakcji
LeszkaiSiemomysła.Wkronikarskiejnarracjizarzuceniemacoszeplanu
otruciaLeszkaiSiemomysłaniejestplotką10czypogłoską,przenośnią11ani
fałszywymoskarżeniem12,leczcałkowicieuzasadnionympunktemwyjścia
pretensjidoojcaorazwrogiegowystąpieniaprzeciwniemu.
Następnymszczegółemnotoryczniekorygowanymprzezhistoryków
byławzmiankao„terrigene”ziemłęczyckiejisieradzkiej,którzyprzeszlina
stronęrebeliantów.JużwprzekonaniuJanaDługosza,podtrzymanymprzez
nowoczesnychbadaczy–któremutopoglądowioczywiścietrudnoodmówić
historycznejsłuszności–osprawachistotnychpolityczniedecydowali
dostojnicyirycerstwo.Dlategow„miejscowych”upatrywanołęczycko-
-sieradzkichmożnychi„milites”13.Jednakbezwzględunato,jakizazwyczaj
byłrealnymechanizmtegotypuzdarzeń,wKronicewielkopolskiejchodzi
chybaocośinnego.Istotąostatniegozdaniaopowiastkijestto,żewszyscy
mieszkańcyziemłęczyckiejisieradzkiej,cała„ludnośćmiejscowa”–jak
celnieprzetłumaczył„terrigene”KazimierzAbgarowicz14–zentuzjazmem
przeszłanastronęLeszkaiSiemomysła,wzgardziwszyichojcem.To
następnyiwprzekonaniukronikarzabardzomocnydowódsłuszności
sprawybuntownikóworazargumentzaprawdziwościąoskarżeńpodadresem
macochytrucicielki,którymożnaująćsentencją:„voxpopuli–voxDei”.
ZkoleiJanSzymczakbyłijestprzekonany,żerebelięwistociewzniecilimożni
Kujawsko-Dobrzyńskie”,6,1988,s.14;P
.Żmudzki,StudiumpodzielonegoKrólestwa…,s.132;R.Rosin,
Dziejemiasta…,s.114;T.Jurek,Pierwszewieki…,s.103;K.Supernak,Kilkauwagopowołaniu…,s.146;
B.Śliwiński,Ziemomysłinowrocławski…,s.38;J.Tęgowski,StosunkirodzinneKazimierzaKonradowica
księciakujawskiego,[w:]KsiążęKazimierzKonradowiciKujawyjegoczasów,red.D.Karczewski,Kraków
2017,s.38,40;A.Teterycz-Puzio,Zamachy…,s.125,215–216;J.Szymczak,ŁęczyccyPiastowie…,s.77;
W
.Kozłowski,TheThirteenth-Century…,s.160.
10TakrzeczująłB.Śliwiński,Ziemomysłinowrocławski…,s.41–42.
11TakrzeczująłP
.Wiszewski,LeszekCzarny…,s.5.
12TakrzeczujęłaJ.E.Białowąs,Kwestiesporne…,s.57;eadem,Kazimierzkujawski…,s.154.
13IoannisDlugosiiAnnales,lib.7,AD1261,s.132,134;R.Roepell,DziejePolski…,s.38;
K.Szajnocha,PierwszeodrodzeniesięPolski1279-1333,szkichistoryczny,Lwów1849,s.23–24,49;
J.Karwasińska,Politycznarola…,s.188–189;S.Zajączkowski,Studianadterytorialnymformowaniem…,
s.51,59;Kronikawielkopolska[tłum.Abgarowicz],rozdz.136,przyp.431,s.273;Kronikawielkopolska
[MPHn.s.8],rozdz.136,przyp.696,s.186;J.Szymczak,WalkiokasztelanięlędzkąwpołowieXIIIwieku,
„RocznikKaliski”,7,1974,s.33;idem,Wsprawietzw.buntu…,s.45ipassim;Z.Mazur,Studianad
kancelarią…,s.14;S.M.Zajączkowski,Uwagiwsprawiedaty…,s.5;J.Powierski,WybuchIIpowstania…,
s.323;D.Karczewski,KazimierzKonradowic…,s.49;P
.Żmudzki,StudiumpodzielonegoKrólestwa…,
s.133;R.Rosin,Dziejemiasta…,s.114;P
.Wiszewski,LeszekCzarny…,s.5;S.M.Zajączkowski,Uwagi
nadkształtowaniemgranic…,aneks,s.111;A.Teterycz-Puzio,Zamachy…,s.126,216.
14Równieogólnieoddałatosłoworosyjskatłumaczka:„жители”–„Великаяхроника”oПольше
РусииихсоседахXI–XIIIвв.,переводn.М.Попова,Москва1987,s.187.NatomiastHenryk
ŁowmiańskiiTomaszJurekproponowalitłumaczenie„ziemianie”–H.Łowmiański,PoczątkiPolski,
t.6,cz.1,s.202;T.Jurek,Pierwszewieki…,s.103.