Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
teżparametrjęzykowy-świadomośćjęzykową
46
,stopieńopa-
nowaniakoduiumiejętnośćposługiwaniasięjegorejestrami,
poziomznajomościform(gatunków)ipraktycznesposoby
czerpaniazichzbioru,zdolnościkomunikacyjneodnoszone
dosposobuwyrażaniasięipodejmowaniainterakcji,intencje
komunikacyjneiznajomośćjęzykowychmożliwościichreali-
zacji(cele,taktyki,strategie,gry).Twórcydyskursuniewszyst-
kieteelementysobieuświadamiają,niektóremającharakter
nieintencjonalnieukryty,sąjednakitakie,którychjawność
jestograniczonacelowozewzględówkomunikacyjnych(np.
perswazyjnychczyemocjonalnychetc.).
Komunikacjazachodziwzetknięciupodmiotów,conadaje
językowiwymiarinterakcyjny.Zwrócićtrzebawięcuwagęna
takiedziałaniakomunikacyjne,któresłużąrelacji
47
.Podmioty,
pozostającezesobąwkontakcie,wchodzićmusząwróżnego
rodzajustosunkiwzajemne.Kategoryzowanesąonewukła-
dzieblisko-daleko(kategoriadystansu),równorzędnie-nie-
równorzędnie(kategoriedominacjiipodległości),grzecznie-
bezgrzeczności-niegrzecznie(etykietajęzykowa)etc.Będą
46
TadeuszZgółkawramachuzapleczaświadomościowego”wyróżnia
kilkapłaszczyzn:dwiekompetencje-językowąikomunikacyjnąorazpoczu-
ciejęzykowe.Zrekonstruowanakompetencjajęzykowamapostaćgramatyki
sporządzanejprzezprofesjonalnychjęzykoznawców(skoncentrowanajest
naabstrakcyjniepojmowanejgramatycznościwypowiedzi).Onasamanie
wystarczydocelowego,stosownego,adekwatnegoużywaniajęzyka,ajedynie
czynizczłowiekaumaszynęmówiącą”
,służącądowytwarzaniagramatycznie
poprawnychstruktur.Kompetencjakomunikacyjnaposzerzawyposażenie
świadomościoweoskładnikisocjo-,etno-ipragmalingwistyczne,czyniąc
zczłowiekaumówiącąmaszynęmyślącą”
,którapotrafizdiagnozowaćsytuację
komunikacyjnąidostosowaćdoniejswojąwypowiedź.Natomiastpoczucie
językowejestindywidualnąwrażliwością,którapełnifunkcjęodróżniającą
formyzgodnelubniezgodneznormą(por.T.Zgółka,Warstwyświadomo-
ścijęzykowej,[w:]Świadomośćjęzykowa-Kompetencja-Dydaktyka,red.
E.Sękowska,Warszawa1996,s.13-19).
47Czasaminazywasiętenaspektudyskursemwinterakcji”
,obejmuje
onpraktykidyskursywneaktualizującesięwwymiarzeinterakcyjnym,od-
noszonedofunkcjifatycznej,impresywnej,atakżefunkcjirelacyjnej.Por.
C.Kerbrat-Orecchioni,Lediscourseninteraction,Paris2005,s.14;M.Kita,
Relativefunctioninspaceofdiscourseininteraction,[w:]Onlanguagestruc-
ture,acquisitionandteaching.StudiesinhonourofJanuszArabskionthe
occasionofhis70
th
birthday,red.M.Wysocka,Katowice2009,s.63-70;Style
konwersacyjne,red.B.Witosz,Katowice2006.
34