Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Antropologia–kulturowekoncepcjeemocji
wróżnychkontekstach.Sposóbinterpretowaniaróżnicwdużejmierzezależyod
perspektywybadawczej.Wskrajnychpostaciachpoglądyujawniająsięwuni-
wersalizmiealboprzeciwstawianymmurelatywizmiekulturowym.Współcześni
uniwersaliściemocjonalni,sięgającydopracKarolaDarwinaiZygmuntaFreuda,
naczelezPaulemEkmanem,DonaldemE.Brownem,PhillipemR.Shaverem,
StevenemWuiJohnemC.Schwartzemopowiadająsięzafundamentalnymipodo-
bieństwami,zaśrelatywiścisilnieeksponująróżnice55.
Antropologiaswójpoglądnaemocjebudujewoparciuokrytykęuniwersali-
stycznychkoncepcji.MiędzyinnymiHoraceRomanoHarré56,PaulHeelas57,Cathe-
rineA.Lutz58zwracająuwagęnakulturowąodmiennośćznaczeń,doświadczeń
iekspresjiemocjonalnej.Prowadzoneprzeznichbadaniamieszcząsięwobszarze
konstruktywizmuspołecznego.
C.A.Lutztwierdzi,żeprzypisywanieemocjomnaturalnościjesttakżekon-
struktemkulturowym59.Uczącsiękultury,uczymysięemocji,akulturaorganizuje
przeżyciaemocjonalneinadajeimznaczenie.Antropologutożsamiaemocje
zwytworemżyciaspołecznego:nazywania,wyjaśnianiaitłumaczeniazjawisk
emocjonalnychwrelacjachmiędzyludzkich.Cowięcej,uważaopisywanąrelację
zadwukierunkową-doświadczaneemocjezwrotniezmieniająsytuacjęisposób
rozumieniakultury,podichwpływemczłowiekangażujesięwokreślonesytuacje
lubichunika,dokonujeoceniwyborów60.PodobnieH.R.Harrékrytykujewszelkie
przejawyredukcjonizmuipodajeszeregtez,którelegitymizująkonstruktywizm
społecznyjakojedynysłusznykierunekwbadaniachemocji.nJeślichodzioemo-
cje-przekonuje-wpływczynnikówkulturowychijęzykowychnabiologięjest
takduży,iżwprzypadkuniektórychstanówemocjonalnychczynnikipsychofi-
zyczneschodząnadrugiplan,jakoefektbardziejpierwotnychfenomenówsocjo-
kulturowych”61.Mowatutajzapewneotzw.emocjachsamoświadomościowych
55P
.R.Shaver,S.Wu,J.C.Schwartz:Cross-culturalsimilaritiesanddilerencesinemotionandits
representation.W:Emotion.Red.M.S.Clark.Shearn,Tousandoaks,CA:SAGEPublications,1992,
s.175-212.
56H.R.Harré:mesocialconstructionistviewpoint.W:Idem:mesocialconstructionofemotions.
oxford,Blakwell,1986.s.2-14.Dostępdofragmentówksiążki:Źródło:https://books.google.pl/books?id=
p6uES9p3e44C&pg[dostęp:08.05.2017].
57P
.Heelas:Emotionaltalkacrosscultures.W:mesocialconstructionofemotions.Red.R.Harré.
oxford,Blakwell,1986.
58C.A.Lutz:Emocje,rozumiwyobcowanie.Emocjejakokategoriakulturowa.W:Emocjewkulturze.
Red.M.Rajtar,J.Straczuk.Warszawa,WydawnictwoUWiNCK,2012.
59Ibidem,s.44.
60C.A.Lutz:Emocje,rozumiwyobcowanie…,s.27.
61R.Harré:mesocialconstructionistviewpoint…,s.4.Tłumaczeniewłasne.
29