Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
„Ekonomista”2020,nr3
http://www.ekonomista.info.pl
342
KarolinaGoraus-Tańska,ZuzannaOsika
wkrajachOECD.Przeanalizowanorównieżróżnicewśrednichpłacachmiędzy
osobamizpierwszymidrugimstopniemwykształceniawyższegoorazosobami
zniższympoziomemedukacji.Częśćtrzeciazawierawynikibadaniaempirycz-
nego,poświęconegoopłacalnościstudiówwyższych.Badaniezostałoprzeprowa-
dzonewkilkuetapach.Najpierwoszacowano,poprzezprzeprowadzenieregresji
liniowejrównaniapłac,stopęzwrotuztytułuposiadaniawykształceniawyższego
dlawybranychpaństwOECD.Następniebadaniezostałorozszerzoneorozróżnie-
nienaposzczególnestopniewykształceniawyższego.Dziękiużyciudanychpocho-
dzącychzMiędzynarodowegoBadaniaKompetencjiOsóbDorosłych(PIAAC)
możliwebyłouwzględnieniewrównaniurównieżumiejętnościjednostkioraz
oszacowanieichwpływunawartośćstopyzwrotu.Kolejnymetapembyłoprze-
prowadzenieanalizydlaPolski,podczasktórejrównieżoszacowanostopęzwrotu
zwykształceniawyższegoorazwykształceniawyższegowrozróżnieniunastopnie
(licencjatorazmagister).WprzypadkuPolskiregresjazostałaprzeprowadzona
napodstawiebazydanychBadaniaAktywnościEkonomicznejLudności(BAEL).
1.Przeglądliteratury
Ciągłaintensyfikacjapostępunauki,zmianytechnologiczne,globalizacja,acoza
tymidziezmieniającesięrynkipracy–wewszystkichtychzjawiskachkluczową
rolęodgrywaedukacja.Pozwalaonatworzyćbardziejwyspecjalizowaneiwyma-
gającewiększejodpowiedzialnościstanowiskapracy,podnosićpoziomżyciaoraz
zmieniaćswojąpozycjęspołeczną.
Wstyczniu2018r.BankŚwiatowywydałraportpt.TheChangingWealthof
Nations,wktórymprzeanalizowanoźródłobogactwadla141krajówwokresie
pomiędzy1995a2015rokiem.Składowymibogactwapaństwasąkapitały:pro-
dukcyjny,naturalnyiludzkiorazzagraniczneaktywa.WyliczeniaBankuŚwia-
towegowskazują,żezwymienionychkomponentówtowłaśniekapitałludzki
stanowinajwiększączęśćbogactwakrajówrozwiniętych.Wkrajachowysokim
dochodzienależącychdoOECDkapitałludzkistanowi70%ichzamożności,
wkrajachześrednioniskimdochodemstanowionpołowęcałkowitegobogactwa
tychpaństw(51%).Wynikitepokazują,jakważnewdzisiejszymświeciejestwy-
kształcenie,nietylkodlajednostki,aledlacałejgospodarkiorazspołeczeństwa.
Wekonomiiistniejądwieteoriepróbującewytłumaczyćzwiązekpomiędzyedu-
kacjąapłacami.Sąnimiteoriakapitałuludzkiegoorazteoriasygnalingu.Teoria
kapitałuludzkiegowskazuje,żeedukacjawpływanaproduktywnośćjednostki–to
dziękizauważalnej,wyższejproduktywnościnarynkupracyjejzarobkirosną.Jest
tomodelzakładającysymetrycznąinformacjęnarynkupracy–pracodawca,podej-
mującdecyzjęozatrudnieniu,potrafiokreślić,jakzwrócisięinwestycjawdanego
kandydata.TerminHkapitałludzki”niejestjednoznaczniesprecyzowany.Istnieją
dwiejegodefinicje–szerokaiwąska.Kapitałwrozumieniuszerokim–oprócz
podstawowychczynnikównaniegowpływających,jakedukacja,wykształcenie,
kwalifikacjezawodoweorazzdrowotne–torównieżimpulsypsychofizyczneoraz