Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
26•EGZOTYZM
natopozwalałacenzura.Trzebajednakzauważyć,żeorienta-
lizmnajświeższybyłniejakowtórny,boprzefiltrowanyprzez
Okcydent,istanowiłintegralnączęśćnieoficjalnego,alezara-
zempowszechnegomitukapitalistycznegoZachodu.
Zainteresowanieorientalizmemrozpatrywaćmożnajako
paradoks,jeślipowiązaćjezre-orientacjamimetodologiczny-
mibadaczaipostrzegaćjakorezultatkulturowegorozdarcia.
Marksizm-kojarzysięzwpływemgeopolitycznegoWschodu,
czyliRosji(wprawdzieraczejnieutożsamianejzOrientem),ale
przecież,jakonarodzonywNiemczech,byłpoczątkowodziec-
kiem(chociażwyrodnyminiechcianym)Zachodu.Zkolei
strukturalizmkojarzymyzZachodem,aleprzecieżmusimypa-
miętaćojegowschodnichkorzeniachwrosyjskimformalizmie.
Wydajesię,żetasytuacjaobrotowegoprzedmurzadostar-
czyłaenergiidynamicemetodologicznejErazmaKuźmy,prze-
mieszczającpunktywidzeniairelatywizującprzyjmowane
kolejnoperspektywy,awięcrównież-podpowiedziałajako
Heglowskąsyntezęuogólnionyproblemflinności”.Orienta-
lizmtonajbardziejrozpowszechnionapostaćegzotyzmu,aza-
temegzotyzmjakoterminnadrzędnywsposóbistotnyrozsze-
rzahoryzontbadawczy.
Niemożnatakżewykluczyćodrębnejgenezyproblematyki
egzotyzmuwhoryzoncieUczonego,odrzucającjednakproste
założenie,iżzjawiskotopojawiłosięwpoluwidzeniawyłącznie
wskutekprzypadkuzewnętrznychzleceńczyinspiracji.Oczy-
wiściewolnoszukaćźródełwmrokachbiografiiprzednauko-
wej,którychjednakwobecbrakudostępudostrefyprywatnej
rozświetlićniesposób-wdziecięcychmarzeniachozamor-
skichwyprawachitypowychdlawiekumłodzieńczegolektu-
rachpodróżniczych,którychnaukowymślademmogąbyćlicz-
neodwołaniaibibliografiezałącznikowe1.Tentropznajduje
potwierdzeniezjednejstronywniepodważalnymfakciemi-
gracjizpołożonegowgłębokiminteriorzewielkopolskiegoWą-
1
ZwłaszczawartykuledohasłaEgzotykawliteraturzepopularnej.W:Słownikli-
teraturypopularnej.Red.T.Żabski.Wrocław1997,s.95-97.