Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Zakreślenieobszarubadawczego
|21
awangardowyartystadwudziestegowiekubył-wujęciuLevine-rewolucjo-
nistąartystyczno-społecznym,którypróbował(częstowszokującysposób)
obalićprzekonaniapanującewdanymkontekściepolityczno-społecznym30.
LevineprzywołujemyślFrederickaHartaiVáclavaHavla,byukazać
specyfikęroliartystywspółczesnego-nwspółcześniartyścipostrzegają
ingerencjęwstatusquojakoswojezadanie”31.Wpisujesiętowswoiście
rozumianąnlogikęawangardy”
,którejskrótowewyłożeniejestniezbędne
doprowadzeniadalszegotokunarracji.Paradoksalniemożnastwierdzić,
żesukcesartystyawangardowegouzależnionyjestodjegoporażki-celo-
woodrzucaongratyfikacjezestronypaństwa,wtensposóbnumacniając”
swojąawangardowąpozycjęartystysprzeciwiającegosięzastanemupo-
rządkowi32.Kolejnymparadoksemnlogikiawangardowej”jestjednakto,
żepoprzeztakiezachowanieartystawspółczesnyzyskujeuznanie(prze-
jawiającesiętakżewpostacimaterialnej)nietylkozestronyodbiorców
ikrytyków,leczrównieżinstytucjipaństwowych.Uzyskanieuznania(być
możenieświadome,anawetniechciane)powoduje,żeartystaawangar-
dowysamsiebieunicestwiapoprzezsprzeciwianiesięswojejprymarnej
zasadzie,zaktórąmożnauznaćwymógkontestacjipanującegoporząd-
ku.Znajdujesięonniemalwsytuacjikafowskiej-jegoawangardową
pozycjęniszczyświat,wobecktóregowyrażasprzeciw,aktórypoprzez
gratyfikacjęartystyinkorporujegojakoelementswojegosystemu.Punkt
wyjściadowszelkichdziałańocharakterzeawangardowympozostaje
jednakzawszetakisam-kontestacjazastanegoporządku.
Wceluuniknięciaewentualnychnieporozumieńocharakterzeinter-
pretacyjnymnależywyjaśnić,jakisposóbrozumieniaartystyawangar-
dowegozostałprzyjętynapotrzebyniniejszejczęścirozważań.Artysta
awangardowytotaki,którysprzeciwiasięzastanymregulacjom,normom
30
S.Frydrysiak,Awangardyartystyczneidemokracja.Stanowiskateoretyczne,w:Od-
słonynowoczesności.Próbyzkulturoznawstwakrytycznego2,red.A.Zeidler-Janiszew-
ska,M.Skrzeczkowski,Gdańsk2016,s.268.
31
C.Levine,Odprowokacjidodemokracji.Czyliotym,dlaczegopotrzebnanamsztu-
ka,tłum.A.Górny,Warszawa2013,s.19.
32
Lapidarnym,aczbardzoprecyzyjnymopisemtegozjawiskajestsloganukutyprzez
fotografaAlfredaStieglitza-nŻADNEGOJURY-ŻADNYCHNAGRÓD-ŻAD-
NYCHSZTUCZEKHANDLOWYCH”(A.Stieglitz,[listdogazety],nBlindMan”1917,
no.2,s.15).