Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Koncepcjakontrolizarządczejwsektorzefinansówpublicznych
13
koncepcjiramowejtegoraportuwskazuje,żekontrolawewnętrznajestprocesem
wykonywanymprzezradędyrektorów,zarządiinnychpracowników,abyprzy-
nieśćrozsądnezapewnienie,żeosiąganesącelewnastępującychkategoriach:
zgodnośćzaktamiprawnymiiprzepisami,efektywnośćiwydajnośćoperacji,
wiarygodnośćsprawozdańfinansowych.Celeteoznaczonojako:(1)zgodności
zprawem(P),(2)skutecznościiefektywnościoperacji,tj.działań(O),(3)wiary-
godnościsprawozdańfinansowych(F)3.
Wdefinicjękontrolizarządczejjakocelewłączonodalszeelementy,two-
rzącewCOSO5komponentówkontroliwewnętrznej,tj.środowiskokontroli,
ocenęryzyka,czynnościkontrolne,informacjęikomunikacjęorazmonitorowa-
nieodpowiadającychzosobnakażdejkategoriicelów.Zintegrowanąstrukturę
kontroliwewnętrznejCOSOukazujerysunek1.
Definicja,3kategoriecelów,celeodnoszącesiędoposzczególnychkate-
goriii5elementówkontroliwewnętrznejtworzązintegrowaneramynajbardziej
znanegonaświeciemodelukontroliwewnętrznejnazwanegomodelemCOSO
I.Modelzostałzaakceptowanyprzezaudytorówzewnętrznych,wewnętrznych,
dyrektorówfinansowychiinnegremiaprofesjonalistówzróżnychorganizacji
jakouniwersalnywzorzecsłużącydozaprojektowania,wdrożeniaiocenysku-
tecznych,efektywnychsystemówkontroliwewnętrznejorazzarządzanianimi.
RaportCOSOpodkreśla,żesystemysąnarzędziami,niesubstytutamizarzą-
dzania,iżekontrolepowinnybyćraczejwbudowanewczynnościoperacyjne,
anieopartenanich.Raportdefiniujekontrolęwewnętrznąikażdązkategorii
celów,wskazując,że5komponentówwobrębiekażdejkategoriipowinienusta-
nowićzarząd,jakpokazanonarysunku1.Komponentysąpowiązanezkażdą
kategoriącelówkontroliwewnętrznejustalonychjakooperacyjne,sprawozdaw-
czościfinansowejizgodności4.
stałprzetłumaczony,wedługwersjijednolitejzmaja1994r.,najęzykpolskiiwydanyw1999r.
Koncepcjazaprezentowanawraporcie(znanapóźniejjakoCOSOI)zostałaprzeniesionadobry-
tyjskiegoCodeofBestPractice,zwanegoRaportemCadbury’ego(CadburyReport),wydanego
takżew1992r.RównocześniepodobnewysiłkipodejmowanebyływKanadzie,którezaowoco-
wałyraportemCoCo(CriteriaofControl)wydanymprzezCICA(TheCanadianInstituteofChar-
teredAccountants)w1995r.Za:Kontrolawewnętrzna–zintegrowanakoncepcjaramowa,praca
zbiorowa,PriceWaterhouseCoopers,FundacjaRozwojuRachunkowościwPolsce,Warszawa1999
(przedmowadowydaniapolskiego).
3
Ibidem,s.22i36.Należydodać,żewliteraturzesformułowanowieledefinicji,klasyfikacji,
rodzajów,formizadańkontroliwewnętrznej.Zob.Kontrolawewnętrznawjednostkachgospodar-
czych,red.K.Winiarska,PWE,Warszawa2010.
4
Celesprawozdawczościfinansowej(polezacienionenarysunku1)odnosząsiębezpośrednio
doaudytorówzewnętrznych.