Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
24
Tradycja
możeświadczyćfakt,żebezpomocyguruniemoglisięobyćnawetbogowie.
Zgodnieztradycjąmityczną,mieszkańcyniebiospolegaliwtymwzględzie
naBrihaspatim,RamaszukałwsparciauWiśwamitry,aołaskęguruzabiegał
nawetpotężnyHanuman(Mlecko1982:41-42).Takżedemonyposzukiwały
wiedzyuswegoprzewodnikaduchowego,którymbyłŚukraćarja.
1.2.Wposzukiwaniuźródeł
Okreswedyjskinieznajeszczeinstytucjiguru.WRigwedzienauczyciel,któ-
rymbyłbramin,określanyjestterminemnsakta”(wywodzonymodrdze-
niaśak-‘byćzdolnym,byćwstanie[cośzrobić]’),wAtharwawedziezaś
naćarja”,któretosłowooznacza‘tego,któryznalubnauczaaćara’,czyli
zachowania,postępowania,właściwegosposobudziałania(Chaubey1976:
10).DojegokompetencjinależałoprzedewszystkimnauczanieWedoraz
przekazywanietychtreściiumiejętności,którebyłyniezbędnedoichwła-
ściwegorozumieniairecytowania(gramatyka,etymologia,metryka,akcen-
tuacja,wymowa).Nauczycielbyłtakżetym,któryprowadziłuczniówprzez
zawiłościrytuałówofiarnych.Zewzględunawagęprzekazywanychprzezeń
mądrości,któremiałycharakterprzedewszystkimreligijnyiduchowy,Wedy
tuiówdziecharakteryzująnauczycielajakoźródłowiedzyorzeczywistości,
jakotego,którybłogosławiuczniaiotwieraprzednimżycieduchowe(Mlec-
ko1982:35).Zewzględunamaterię,którąsięzajmował,nauczycielbyłbez
wątpieniapostaciąwyjątkową,którądarzonoszacunkiem,niemniejjednak
nietraktowanogojeszczejakonwzbudzającejnabożnącześćtajemniczejpo-
staciigodnejczciinkarnacjiboskości”(Raina2002:170).
JednakdopierowokresieUpaniszad,awięcwczasie,gdyniezwykle
skomplikowany,sformalizowany,aprzeztoczęstoniezrozumiaływedyjski
jestpotrzebnyizpowodzeniemmożebyćzastąpionyprzezwyobrażeniemistrza,oiletyl-
kouczeńjestwystarczającozdeterminowany,bypodjąćnaukęidyscyplinęjestEkalawja
zMahabharaty.Tenpochodzącyzniskichwarstwspołecznychmłodzieniec,niezostawszy
przyjętynanaukiprzezDronę-łucznikainauczycielaksiążątwHastinapurze,udajesię
dolasu,gdzierobisobiewizerunekguru,któregowielbi,doktóregozwracasięzprośbą
opomoc,przedktórymćwiczysięwłuczniczymrzemiośle.Dziękitympraktykomstaje
siętrudnymdopokonaniałucznikiem.Współczesnymguru,któryniemalprzezcałeswoje
życiezwalczałmyśl,żegurujestniezbędnywprocesieduchowegorozwoju,byłJiddu
Krishnamurti(nazywanynawetanty-guru),októrympiszęwpodrozdziale3.5.Szerzej
owspółczesnejkrytyceinstytucjigurupiszęwZakończeniu.