Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Systemynadzorukorporacyjnego
19
zadanieprzybliżeniepowyższychsystemów,ukazanieichpodobieństw,jakiróż-
nic,wtensposób,abyunaocznićcechysystemunadzorukorporacyjnegofunkcjo-
nującegowPolscewramachwiększegosystemukontynentalnegonatlerozwiązań
funkcjonującychwinnychpaństwach.
102010Systemanglosaski
Anglosaskisystemnadzorukorporacyjnegofunkcjonujem.in.wWielkiejBryta-
nii,StanachZjednoczonych,KanadzieorazAustralii.Wsystemietymrynekkapi-
tałowyjestmiejscemkontrolikorporacji.
Systemanglosaski,awszczególnościsystemamerykański,eksponujerolęwol-
nejkonkurencjiwzarządzaniuprzedsiębiorstwem.Wydajesię,żedużymułatwie-
niemdlamenedżerówzarządzającychspółkami,funkcjonującymiwtakimsyste-
miejestto,iżprawogospodarczewywodzisiętamznormzwyczajowych.Dzięki
temukonstrukcjategosystemujeststosunkowoprosta.Pozostawiatakżewiele
możliwościichinterpretacji,posiłkującsięzdrowymrozsądkiemizasadąnależytej
staranności.Rolabankówwsystemieanglosaskimjestmocnoograniczona.Pod-
stawoweznaczeniewzakresiedziałalnościspółekmają:zewnętrznyrynekkontroli
przedsiębiorstwaorazrynekkapitałowy.Wopisywanymsystemieprzedstawicie-
lewłaścicielinajczęściejnieuczestnicząworganachzarządzaniaspółką.Pełnią
głównierolęobserwatorów.Pokryzysie,któryrozpocząłsięw2007rokuzapaścią
narynkupożyczekhipotecznychwysokiegoryzykawStanachZjednoczonych,
udziałowcywsystemieanglosaskimzwracająwiększąuwagęnamonitorowanie
działańorganówzarządzającychspółkami30.
Cechącharakterystycznądlasystemuanglosaskiegojestwystępującawnim
radadyrektorów,będącaorganemskupiającymwsobiezarównofunkcjezarząd-
cze,jakikontrolne,zważywszynato,systemanglosaskijestokreślanytakżemia-
nemsystemumonistycznego.Wskładradydyrektorówwchodzązarównodyrek-
torzywykonawczy(executivedirectorswUSAorazinsiderdirectorswWielkiej
Brytanii),którzysączłonkamikadrykierowniczejwyższegoszczeblawspółce,jak
idyrektorzyzewnętrzni(niewykonawczy).Dyrektoraminiewykonawczymizosta-
jąspecjaliścizzakresuzarządzaniaiszefowieinstytucjifinansowychbądźinnych
przedsiębiorstw31.
WnajbardziejklasycznejpostacisystemanglosaskiwystępujewWielkiej
BrytaniiorazwStanachZjednoczonych.Wkrajachtychmożnazaobserwować
30E.Miklaszewska(red.),Banknarynkufinansowym.Problemyskali,efektywnościinadzoru,
WydawnictwoWoltersKluwer,Warszawa2010,s.89-90.
31S.Rudolf,Kierunkiewolucjigłównychsystemównadzorukorporacyjnego,[w:]M.Jerzemow-
ska(red.),Współczesneproblemynadzorukorporacyjnego,„PraceiMateriałyWydziałuZarzą-
dzaniaUniwersytetuGdańskiego”
,Sopot2011,nr2/1,s.168-169.