Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RozdziałI.Określoność
15
zjawiskojest.2Podwalinypoddyskusjęnatematistotyokreślonościpołożyła
teoriadeskrypcjiRussella,leczwartopamiętaćotym,żebyłaona,podobnie
jakpoprzedzającajejpowstanieteoriaFregego,jednymzetapówbudowania
językamatematykiwoparciuopojęciamatematyczne-stądtrudnościwprze-
łożeniujejizastosowaniuwjęzykachnaturalnych.Cowięcej,pracedotyczące
określonościwgłównejmierzeopisywałyprzypadkijednostkowychobiektów
naprzykładziejęzykówrodzajnikowych.
I.2.Badaniajęzykowychwykładnikówokreśloności
wróżnychjęzykach
Wjęzykachrodzajnikowychpodstawowymwykładnikiemokreśloności
inieokreślonościjestrodzajnik(np.wniemieckim,francuskim,hiszpańskim,
włoskim)bądźprzedimek(np.wangielskim,hebrajskim,arabskim).3
Wjęzykuangielskimokreślonośćwyrażasięgłównieprzypomocyprzedimka
określonegothe,występującegozrzeczownikiemzarównowliczbiemnogiej,
jakipojedynczej.Dodatkowymijejwykładnikamisąwyrażeniadzierżawcze.
Nieokreślonośćnatomiastwyrażasięprzypomocyprzedimkanieokreślonego
a,którywliczbiemnogiejniewystępuje,aniekiedywpostacimorfemusome.
Wjęzykuangielskimrzeczownikimogąwystępowaćzprzedimkiemzerowym
(Karolak,2002,Chesterman,1991).
Zjęzykówsłowiańskichtylkobułgarskiimacedońskiposiadająmorfemy
określające-określonośćwtychjęzykachwyrażasięzregułypostpozytywnym
rodzajnikiem,zaśnieokreśloność-brakiemrodzajnikaalboleksememtypu
jeden,pewien(Koseska-Toszewa2007,Topolińska,1981).Wjęzykupolskim
brakjestjednoznacznychformalnychwykładnikówtejkategorii.
Wjęzykuhebrajskimpodstawowymśrodkiemwyrażaniaokreślonościjest
przedimekokreślony,pisanyłączniezokreślanymprzezniegorzeczownikiem,
występującyprzykażdymelemenciegrupyimiennej.Istniejątakżedodatkowe
wykładnikiokreśloności,jaknp.zaimkisufigowane,którewykluczająużycie
przedimka.Językhebrajskinieposiadaprzedimkanieokreślonego.
2
Przeglądujęćlogicznychifilozoficznychzwiązanychzokreślonością:Abbott,1995,
2004,2010,Chesterman,1991,Geach,2006,Karolak,2001,Kotsyba,2006,Lyons,1984,
Pelc,1971,Święczkowska,2004.
3
Przedimkiemnazwiemymorfemwyrażającyokreślonośćbądźnieokreśloność;rodzaj-
nikiem-przedimek,któregoużyciezależyodrodzajugramatycznegookreślanegoprzez
niegorzeczownika.