Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
RAMKA1.Wielkierewolucjewfizyce
1543:Rewolucjakopernikańska.WdzieleDerevolutionibusorbium
coelestium(Oobrotachsferniebieskich)MikołajKopernikzasugerował,
żeZiemiakrążywokółśrodkawszechświata.Tytułtenstanowiźródło
współczesnegoznaczeniasłowa„rewolucja”.Kopernikokreśliłtamkształt
UkładuSłonecznego.Cociekawe,Słońceodgrywaniewielkąrolęwjego
systemie;umieściłjetylkowpobliżuśrodkawszechświata.Mniejwięcej
60latpóźniejJohannesKeplerwykazał,żeSłońcejestprawdziwym
centrumUkładuSłonecznego,iwrazzGalileuszemprzygotowałfundament
podkolejnąrewolucję.
1687:Rewolucjanewtonowska.WdzieleMatematycznezasady
filozofiinaturalnejNewtonsformułowałswojesłynnetrzyprawaruchuoraz
teoriępowszechnegociążenia.Pokazał,żewszystkieciała–ziemskie
iniebieskie–podlegająidentycznymprawom,atymsamymstworzył
pierwszyschemat,wramachktóregomożnabyłoopisaćcaływszechświat
jakowzajemniezesobąpowiązanąjedność.Newtonbyłtwórcąnauki
zwanejmechaniką,obecnieczęstonazywanejdynamiką,która
zapoczątkowałaokresrozwojunowoczesnejnauki.Twierdziłon,
żewszystkieruchyodbywająsięwnieskończonej,nieruchomej,absolutnej
przestrzeniorazżeczasrównieżjestabsolutnyi„płyniejednostajnie
niezależnieodwszelkichzewnętrznychwpływów”.
1905:Szczególnateoriawzględności.Wstosunkowokrótkiejpracy
natematelektromagnetyzmuEinsteinudowodnił,żejednoczesnościnie
możnazdefiniowaćwsensieabsolutnymdlarozdzielonychprzestrzennie
punktóworazżeprzestrzeńiczassązesobąnierozerwalniezwiązane.To,
cotraktujemyjakoprzestrzeń,ito,cowydajenamsiębyćczasem,zależy
odruchuobserwatora.Einsteindokonałzadziwiającychprzewidywań
dotyczącychzachowaniasięprętówpomiarowychizegaróworaz
wyprowadziłswojesłynnerównanieE=mc2.W1908rokuHermann
Minkowskisformalizowałpojęcieczasoprzestrzenijakosztywnej,
niepodzielnej,czterowymiarowejarenyzdarzeńdlacałegowszechświata.
1915:Ogólnateoriawzględności.Szczególnateoriawzględności
opisujeświat,wktórymniewystępujegrawitacja.Poośmiulatach
rozmyślańEinsteinostateczniesformułowałswojąogólnąteorię
względności,wktórejsztywnascenaczasoprzestrzeniMinkowskiegostaje
sięelastycznaidostosowujesiędoobecnościwystępującejwniejmaterii.
Grawitacjinadałolśniewającooryginalnąinterpretacjęefektupochodzącego
zzakrzywieniaczasoprzestrzeni.Teoriatawykazała,żeczasmożemieć
początek(WielkiWybuch)iżewszechświatmożesięrozszerzaćlub
kurczyć.Choćwprzeważającymstopniubyłotodziełoczystejmyśli,wiele
przewidywańtejteoriizyskałododniadzisiejszegobardzomocne