Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
44
Paredrosispiritusfamiliaris
przemówiłdoniegojegoduch.Większośćjegotowarzyszypo-
słuszniepodążyłazanim,leczkilkumłodychludziposzłodalej
wdotychczasowymkierunku,by,jakmówili,„wypróbowaćtego
Sokratesowegoducha”.Sokratesijegotowarzyszebezpiecznie
dotarlidocelu,zaśdlaniedowiarkówcałahistoriazakończyła
sięnieprzyjemnymspotkaniemztarasującymprzejściestadem
ubłoconychświń,któreichpoturbowałylubprzynajmniejubru-
dziłyszaty.Daimonionratowałteżswegopodopiecznegooraz
tych,którzyzechcieligosłuchać,zdużocięższejopresjinapolu
bitwy,mówiącmu,jaksięnanimporuszać,byuniknąćniebez-
pieczeństwa11.
Szczególnaopiekasiłnadprzyrodzonychizwiązanyznią
darpoznawanianiedalekiejprzyszłościbyłboskimprzywilejem
nielicznych,bochoćwszyscyludziemieliswoichniewidzial-
nychopiekunów,towiększośćśmiertelnikówniedostrzegałaich
obecności12.Dlategoposiadanieboskiegodaimonionazazwyczaj
przypisywanomędrcomdążącymdodoskonałościibliskimjej
osiągnięcia.PostaciąporównywalnązSokratesembyłfilozof
neopitagorejskiApollonioszTyany(Iw.poChr.),któregona
wpółlegendarnąpostaćznamygłówniezespisanejwIIIwie-
kubiografiiFlawiuszaFilostratosa(ok.170–249r.poChr.).
Wswoichpodróżachwposzukiwaniumądrościmiałsiękiero-
waćwskazaniamiswojegoduchaopiekuńczegoipotrafiłprze-
widywaćprzyszłewydarzenia,takiejakwybuchzarazywEfezie
11Plutarch,OduchuopiekuńczymSokratesa,10-11,w:Moralia...,dz.cyt.,
s.148-152.ApulejuszzMadaury(ur.ok.123r.poChr.)uczyniłzducha
SokratesatematprzewodniswojegodziełaOboguSokratesa[DeDeoSocrati].
OzdolnościjasnowidzeniaSokratesawspominałteżDiogenesLaertios,
Żywotyipoglądysłynnychfilozofów,II,5,32i35,przeł.IrenaKrońska
(Warszawa:WydawnictwoNaukowePWN,2004),s.94-95,96-97.
12
WedługPlutarchademonyopiekuńczezwykłychśmiertelników
zadowalająsięjedynieroląobserwatorów,taknaprawdępozostawiającludzi
samymsobiewichdoczesnychwysiłkach.Ogółowimusiaływystarczyćmniej
lubbardziejpośrednieznakiiwyrocznie,gdyżmowaduchówcoprawda
„przenikadowszystkich,alerozbrzmiewatylkowtych,comająusposobienie
niezmąconeiduszęuciszoną,którychteżświętymimienimyiboskimi
mężami”(OduchuopiekuńczymSokratesa,20,24,dz.cyt.,s.166-170,176-179).