Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Działalnośćrądu„łódzkiego”premiera…
21
łódzkiegoTowarzystwaGimnastycznegoΠSokół”-stowarzyszeniamło-
dzieżowegoonarodowyminiepodległościowymobliczu.Zostałoonoco
prawdazdelegalizowaneprzezcarskąadministracjęjeszczew1909r.,lecz
funkcjonowałofaktycznienadal-tyle,żepodzmienionąnazwą,jakoTowa-
rzystwoZwolennikówRozwojuFizycznego.WspółzałożycielemtejΠnowej”
organizacjiwŁodzibyłwłaśnieL.Skulski,którywstyczniu1910r.został
wybranynajejprezesa5.
PowybuchuIwojnyświatowejiopanowaniuziemKrólestwaPolskie-
goprzezNiemcówiAustriaków,noweokupacyjnewładzezakazałydzia-
łalnościTowarzystwa.JednakL.Skulskiuzyskałakceptacjęniemieckiej
administracjinapowołaniedożyciakolejnejbliźniaczejorganizacji-Pol-
skiegoTowarzystwaGimnastycznego.Ostateczniepowstałoonow1916r.
jakospołecznestowarzyszenie,któregocelemmiałabyćoficjalniedbałość
ogruntownewychowaniefizyczneistanzdrowiamłodzieży.Wistociejed-
nakgłównątroskąPolskiegoTowarzystwaGimnastycznegobyłokrzewie-
niemyślinarodowejipatriotycznejwmłodympokoleniuPolakóworazich
polityczneaktywizowanie.RównocześniewlatachWielkiejWojnyL.Skul-
skiwszedłwskładłódzkiegoCentralnegoKomitetuMilicjiObywatelskiej6.
Wybranogoteżnaprzewodniczącegospecjalnejsekcjifarmaceutycznej
przyGłównymKomitecieObywatelskim7.WreszciezostałczłonkiemRady
GłównejOpiekuńczej8.
WokresieIwojnyświatowejłódzkiegospołecznikawciągnęłarównież
polityka.Jeszczewczesnąwiosną1915r.współzakładałwŁodzitajnewów-
czasZjednoczenieNarodowe,zbliżoneprogramowodoNarodowejDemo-
kracjiRomanaDmowskiego.Stałosięononajważniejsząsiłąpolityczną
wmieście,aw1916r.weszłowskładMiędzypartyjnegoKołaPolitycznego.
WtymsamymrokuL.SkulskizostałteżprzyjętydotajnejLigiNarodowej,
kierującejikoordynującejpoczynaniaobozunarodowego-zaliczanych
doniejorganizacjipolitycznych,społecznychioświatowychorazlicznych
5L.Dąbrowski,F
.Waszkiewicz,DziejeSokolstwawŁodzi,Łódź1921,s.9,11-14.
6MilicjaObywatelskazostałautworzonawŁodzijużwsierpniu1914r.poewakuacji
zmiastarosyjskichwładz,administracjiipolicji.Naczeletejstruktury-powołanejdlautrzy-
maniaładuiporządkuwmieście-stanąłukonstytuowany10sierpniaCentralnyKomitetMi-
licjiObywatelskiej,któremuprzewodniczyłinżynierTadeuszSułowski.
7GłównyKomitetObywatelskimiastaŁodzipowstałwpoczątkachsierpnia1914r.po
ewakuacjiwładzrosyjskich.Utworzyligołódzcyprzemysłowcyorazprzedstawicielelokalnej
inteligencji.Przejąłonpieczęnadmiejskimifinansami,aprowizacjąludności,ładempublicz-
nym,pomocąsocjalną,robotamipublicznymiorazoświatą.
8RadaGłównaOpiekuńczafunkcjonowaławlatach1916-1921,stanowiącnajwiększą
polskąorganizacjęsamopomocowąwokresieIwojnyświatowej.Początkowoobejmowała
swymzasięgiemokupowaneprzezNiemcówobszaryKrólestwaPolskiego,abyw1919r.roz-
szerzyćdziałalnośćnawiększośćziempolskich.