Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
AleidaAssmann
Wprowadzenie:
okrytyce,popularnościiadekwatności
terminu„pamięć”
Odlat90.XXwiekuterminnkulturapamięci”corazczęściej
pojawiasięwdyskursachnaukowych,przemówieniachpolity-
ków,mediachorazwjęzykucodziennym.Zatraciliśmyzara-
zempoczucie,żetocałkiemnowytwórjęzykowy.Niechodzi
wyłącznieosamleksem-nowyjestrównieżsamprzedmiot.
Dlaczegoodpowiedźnazbrodnięstulecia,Holokaust,nadeszła
takpóźno?DlaczegopozakończeniuIIwojnyświatowejnie
istniałankulturapamięci”?Dlaczegoprzezdziesięcioleciaprefe-
rowanomilczenie,nietylkowNiemczechiEuropie,lecznawet
wIzraelu?
Wciąguostatnichtrzydziestulatkulturapamięcirozbudo-
wałasięwNiemczechiinnychkrajach.Powstałowieleinstytu-
cjiiinicjatyw,pomnikówimuzeów,uroczystościiprogramów
-dostępnychdlawszystkich,leczmałoprzejrzystych.Kultu-
rapamięciwdarłasiędożyciacodziennego,niepostrzeżenie,
zapośrednictwemmediów.Widaćjąwniemieckichmiastach
wpostaciwmurowanychprzeddrzwiamiwieludomównka-
mienipamięci”[Stolpersteine]1.Wwymiarzeponadregionalnym
dostrzegalnajestwimponującychzałożeniacharchitektonicz-
nychipomnikowych.Popierwszej,żmudnejfazie,gdykultura
pamięcidopieropowstawała,terazczekająciężkapróba.Jaką
rolębędzieodgrywaćpamięćwnaszychspołeczeństwach?Jaki
obrótprzybierzepośmierciostatniegozeświadkówhistorii?
1Stolpersteinetomosiężnetabliczkiupamiętniająceofiarynazistów,
wmurowanewbrukprzedbudynkami,wktórychosobytemieszkały-
przyp.tłum.
9