Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
Wstęp.Homohominimonstrum
nicpomiędzyposzczególnymigrupamispołecznymi:warstwyniższe,nie
będącanitakbiedne,anitakpogardzane,charakteryzująsiębardziejkul‑
turalnymimanierami.SłużącywGenewienieznaczytosamocosłużący
weFrancjiczyAnglii.52
Tenfragment,dodanydomanuskryptuShelleyprzezjejmęża,Percy’ego53,
zostajejednakpodważonyiobnażonywkolejnychrozdziałachpowieści.Hirsch
zaAnneMellor54zauważa,żerodzinaweFrankensteiniepoddanazostajekrytyce
zewzględunaswojąkonserwatywnośćireakcyjność.flNormalna”mieszczań‑
skarodzinajestbowiemstrukturąhierarchicznąidziedziczną,zainteresowaną
utrzymaniemswojegostanuposiadania,dlategokierujecałąswojąuwagęna
siebie,niedopuszczającdoniejobcych.Zależnośćmiędzywłasnościąawię‑
zamirodzinnymiunaoczniaprzypadekJustine,doktórej,coznamienne,odnosi
sięfragmentPercy’ego.Dalejbowiempadająsłowa:flJustine,przyjętawten
sposóbdonaszejrodziny,nauczyłasięobowiązkówsłużącej—stanu,którego
wnaszymszczęśliwymkrajuniekojarzysięzpojęciemignorancjiiponiżeniem
ludzkiejgodności”55.
JustinezostajeprzygarniętaprzezFrankensteinów,gdymadwanaścielat
iodtejporywydajesiębyćczęściąrodziny.Sytuacjazmieniasięjednakwraz
zzamordowaniemWilliama,najmłodszegobrataVictora.Podstawowymmoty‑
wemidowodemzbrodnistajesięcennaminiaturkaprzekazanaprzezElżbietę
Williamowi.Gdyzaginionyobrazek,otrzymanywprzeszłości,coistotne,od
matkiFrankensteina,wnocmorderstwaznalezionyzostajeuJustine,Elżbieta
decydujesięoskarżyćsłużącą.Sprawatoczysięzatemtaknaprawdęwokół
kradzieżyprywatnejwłasności[property].PonieważwdomuFrankensteinów
tylkojednaosobawsposóbwłaściwy[proper]nieprzynależydorodziny,jest
teżjedyną,któramożewtejsytuacjizostaćoskarżona.Tenwątekpokazuje
proceszacieśnianiarelacjirodzinnychisamegopojęciarodziny,którezdajesię
zakładaćwykluczeniedomowników,którzyniesązesobąpołączeniwięzami
krwilubmałżeństwa56.WtejperspektywieHirschzwracauwagęnaetymo‑
logicznąbliskośćmiędzyrodziną[family]ałacińskimterminemnaokreśle‑
niekobiecejniewolnicy[famula],idodaje,żedwuznacznemiejsce[ambiguity]
Justinewobrębiekręgudomownikówiwrodzinnymporządkusymbolicz‑
nym,któregoczęściąbyłainiebyłajednocześnie,odsamegopoczątkuczy‑
niłozniejcoś,cokiedyśmogłozostaćodczytaneprzezresztęjakoflpotworne
simulacrumczłonkarodziny”57.WtakiejsytuacjiJustineniemogłypomócani
52Ibidem,s.51.
53D.Hirsch:Liberty,Equality,Monstrosityś,s.128.
54Ibidem,s.124.
55M.Shelley:Frankensteinś,s.51.
56D.Hirsch:Liberty,Equality,Monstrosityś,s.129.
57Ibidem,s.128—129.