Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
J.Różańska-Kowal,Motywacjazachowańprospołecznychiantyspołecznychnieletnich,Kraków2010
ISBN:978-83-7850-228-9,©byOficynaWydawnicza„Impuls”2009.
22
RozdziałI.Nieletniwświetleprzepisówprawnychibadańkryminologicznych
zacjajestwyrazemodrzuceniazestronygrupformalnych.Zmuszaonamłodego
człowiekadozaspokajaniapotrzebyuznaniawgrupachpodkulturowych.
WśródteoriipodkulturnaszczególnąuwagęzasługująkoncepcjeW.Milera,
A.CohenaorazR.ClowardaiL.Ohlina.
WedługW.Milera,powstanieidziałalnośćgangówmłodzieżowychjestwy-
nikiemtradycjikulturowejwarstwniższych.Szczególnieuwypuklaneikultywo-
wanesąwniejtakiecechy,jak:„twardość”,„spryt”,„autonomia”.Szczególnie
akceptowanewzorceosobowewtejkulturzeto:bokser,gangster,spryciarz.Jest
onawyraźniezorientowananamęskierolespołeczne.Ponieważwwarstwachniż-
szychwrodzinachdominująkobiety,gangumożliwianauczeniesięiwyprakty-
kowaniespołecznejrolimęskiejorazmęskąidentyfikację.Wpolskimspołeczeń-
stwie30–50%nieletnichwychowujesięwrodzinachniepełnych,bezudziałuojca
wprocesiewychowawczym,lubwrodzinachalkoholowych,wktórychudziałojca
wwychowaniujestznikomy.Chłopcyztychrodzinposzukująmęskiegowzorca
osobowegowśródstarszychzdemoralizowanychkolegówznajbliższegootoczenia
społecznego(Hołyst,2000,s.763).
ZdaniemA.Cohena(tamże,s.763–764),chłopcyzwarstwniższychchcą
bogacićsięiosiągnąćwyższąpozycjęspołecznąprzeznaukęipóźniejsząpracę.
Jednakżewychowanie,jakieodbierająwdomu,wdużymstopniuutrudniaim
przystosowaniesiędosytuacjiszkolnej.Niesąbowiemnależycieprzygotowani
dorezygnacjiznatychmiastowychgratyfikacjinarzeczprzyszłychsukcesów.Nie
nauczonoichwdostatecznymstopniupowstrzymywaniaagresywności,ogłady
towarzyskiej,szacunkudlawłasności.Teróżnicewwychowaniusprawiają,że
chłopcyzwarstwniższychwypadająnaogółgorzejwkonfrontacjizmłodzieżą
zwarstwśrednich–gorzejsięuczą,sąźleprzystosowanidowarunkówszkol-
nych.Poczuciezablokowanychmożliwościawansuprzezwykształcenie,przy
jednocześnierozbudzonychaspiracjachdoosiągnięciasukcesuwżyciu,rodzi
frustracjeilęk,corozwiązywanejestprzeztzw.reakcjępozorowaną.Polegaona
nacałkowitymodwróceniuwartościwarstwśrednichirobieniutego,costanowi
antytezęwartościlansowanychprzezszkołę.Podkulturagangucharakteryzujesię
zatemkrótkowzrocznymhedonizmem,acenionymiwartościamisąnieużytecz-
ność,złośliwośćinegatywizm.PostępującaodlatdziewięćdziesiątychXXwieku
stratyfikacjaekonomicznaspołeczeństwapolskiegostwarzającapoważnebariery
edukacyjnedlamłodzieżyzubogichrodzinsprawia,żetateoriajestcorazbardziej
adekwatnadopolskichwarunków.
R.ClowardiL.Ohlin(tamże,s.764–765)uważają,żedążeniedoosiągnięcia
wyższejpozycjispołecznejidostatkujestcechąwszystkichwarstwspołecznych,
atworzeniesiępodkulturprzestępczychwynikazniemożnościrealizacjitych
dążeńwlegalnysposób.Celpozostajetakisam,zmieniająsięnatomiastśrodki.
Jednakdostępdowzorówzachowańprzestępczychniejestjednakowydlawszyst-
kich.Wzwiązkuztymautorzywymieniajątrzytypypodkulturmłodzieżowych.
Podkulturatypowoprzestępczarodzisięwdobrzezintegrowanychslumsach,
gdziewystępująróżneformyprzestępczościdorosłych.Wzoryzachowańprze-