Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
Wstęp
TomaszMann,Bibliaikonieczniecoś
wjidysz.
Gdybywtymmieścienadalmieszkałsmok
wysławialibysmoka–albokryjącsię
wswoichkryjówkachpisalibywiersze
–maleńkiepiąstkigrożącesmokowi
(nawetmiłosnewierszepisanebybyły
smoczymiliteramiś)”1.
HSmokPRL-owskiejprzeszłości”(nawetgdyniewidzialny)jawi
sięjednymznajważniejszychmoderatorówliteraturynajnowszej.To
onwdużejmierzeukształtowałstarychmistrzów(oszczególnym
wymiarzedoczesnościwyłaniającymsięzichutworówpiszeAnna
Szóstak)isprawił,żedebiutancinowegookresuczulinagrzbietach
ciężarHmunduruobcejarmii”.
Możnabyzaryzykowaćstwierdzenie,iżzrozpoznańzawartych
wtomiewyłaniasięperspektywapost-zależnościowaprzydatnawba-
daniustrukturpoznawczych,którychcharakterwynikazokoliczno-
ścipozostawaniadysponującegonimipodmiotunajpierwwstadium
długotrwałejzależności/niesuwerenności,potemzaśpragnącegoten
stanrzeczyzmienićiodreagować.Obydwastadia/procesywswoim
historycznieumotywowanymkształciefunkcjonująwpolskichrea-
liachjakonaturalne,pierwsze,tzn.takie,wktórepodmiotzostaje
wyposażonywprocesiekulturalizacji,awięcsądlańtrudnodostrze-
galne.DotakichwnioskówprowadzilekturarozdziałówpióraMarii
Delaperièrre,HannyGosk,MartyCuber,AgnieszkiGajewskiejczy
PiotraŁuszczykiewicza.
Pozostajepytanieoostatniczłonpodtytułuksiążki–Perspektywy
–kierunkirozwojuliteraturypolskiej,polajejprzyszłychnajowoc-
niejszychodkryć.Wydajesię,iżpozawyzwaniem,jakimokazałsię
dlaniejinternet,animującynowesposobykomunikowaniatreści
odbiorcom,możnatuwskazaćposzukiwaniemiejscadlautworu
literackiegowrzeczywistościnadmiaruofertibrakuautorytetów,
atakżewspółtworzenieprzezliteraturę,odpowiadającejnowymcza-
1MarcinŚwietlicki,WierszdlaJanaPolskowskiego[w:]Tegoż,Zimne
kraje.Wiersze1980-1990,Fundacja(brulionu,,Warszawa-Kraków1992,
s.64–65.