Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
wciążwierzyłowzałożeniamarksizmu-leninizmu,podzłowrogim
spojrzeniemBreżniewaijegogeriatrycznychpoplecznikówideologia
tastałasięzaledwiefasadą.Zakończyłysięwprawdziemasowe
pogromyiegzekucjetrzechdekadrządówStalina,alewcałymZSRR
liderzypartyjniikierownicydużychzakładów–kołchozów,fabryk
czołgów,elektrowni,szpitali–rządzili,stosujączastraszanieityranię.
Bylitotwardogłowibiurokraci,którzyzgodniezesłowamipisarza
ihistorykaPiersaPaulaReada„mielitwarzekierowcówciężarówek,
adłoniepianistów”[45].Wewszystkichbiurachnatereniecałegokraju
codzienniesłychaćbyłoponiżające[46],naszpikowaneprzekleństwami
reprymendyudzielanepodniesionymgłosem.Wtensposóbzrodziłasię
kulturapotakiwaczy,którzynauczylisięantycypowaćkaprysyswoich
przełożonychizgadzaćsięzichkażdymsłowem,jednocześnie
przenosząctezachowanianaswoichpodwładnych.Kiedykierownik
wysuwałwniosekpodgłosowanie,mógłsięspodziewać,żezakażdym
razemzostanieprzyjętyjednogłośnie.Tryumfbrutalnejsiłynad
zdrowymrozsądkiem.
Awansunastanowiskachpolitycznych,ekonomicznychinaukowych
moglioczekiwaćtylkoci,którzytrzymalijęzykzazębami,unikali
konfliktówiwykazywalibezwarunkoweposłuszeństwowobec
przełożonych.Dopołowylatsiedemdziesiątychtenślepykonformizm
zdusiłumiejętnośćpodejmowaniadecyzjinawszelkichszczeblach
partyjnejmaszyny,infekującnietylkobiurokrację,lecztakże
dyscyplinytechniczneiekonomiczne.Kłamstwaioszustwarozpleniły
siępocałymsystemie,biegnącwobydwiestronyłańcucha
zarządzania.Cinaniższychszczeblachprzedstawialiprzełożonym
raportynaszpikowanezafałszowanymidanymiiwyolbrzymionymi
szacunkami,ogłaszająctryumfalneosiągnięcienieosiągalnychcelów
iwyrobienieniewyrobionychnorm.Celemzachowaniawłasnejpozycji
kierownikkażdegoszczeblaprzekazywałtekłamstwawyżej,czasem
jeszczejewyolbrzymiając.
Naszczycietejchwiejącejsiępiramidykłamstw,analizującrzędy
liczb,któreniemiałyżadnegopoparciawrzeczywistości,znajdowały
siętęgiegłowyzPaństwowegoKomitetuPlanowania–Gospłanu–
wMoskwie.Gospłan–mózggospodarkiplanowej–zarządzaćmiał
scentralizowanądystrybucjązasobówwcałymZSRR,odszczoteczek
dozębówpotraktory,odżelbetupobutynakoturnach.Moskiewscy
ekonomiściniemielijednakwiarygodnychźródełnatemattego,
codziejesięwwielkimimperium,którymrzekomozarządzali.
Kreatywnaksięgowośćbyłatakwielka,żewpewnymmomencieKGB