Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
10
Wprowadzenie
wwojnienpolskiej”
,jaknazywanokonfliktpolsko-bolszewickiwtymczasieipóź-
niejwhistoriografiiradzieckiej,wszelkiepodejmowaneprzeznichdziałania,jak
istrukturyorganizacyjnereprezentującychichciałiorganów,byłyściślezwią-
zanezwojnąipodporządkowanecelommilitarnym.Stądniezmiernieważnym
obszaremichaktywnościbyłanietylkodziałalnośćwśródludnościpolskiejwRosji
inaobszarachprzezniąkontrolowanych,aletakżewśródrepatriantów,reemi-
grantówijeńcówwojennych,którychstaranosięnuświadomić”
,nwychować”
,
wreszciepozyskaćdlasprawyrewolucji.Odpowiedniekomórki,zakładaneczyto
wramachutworzonegowlipcu1919r.PolskiegoBiuraKCRKP[b],czyprzyinnych
organachkolegialnychpolskichkomunistówwRosji,naUkrainie,Białorusiczy
Syberii,miałyzajmowaćsiętakżewstępnymszkoleniemiwerbowaniemagentów
zagranicąipośródPolaków,atakżeosóbznającychjęzykpolskinaterytorium
KrajuRad.Przedewszystkimjednakpolscykomuniścimielizająćsięmobilizacją
wśródPolakówwRosji,akcjąpropagandową,wreszcieprzygotowaniemkadrdla
nowej,radzieckiejPolski.Drugietapwiążesięzklęskąwarszawską,podpisaniem
preliminariówpokojowychitraktatupokojowego.Napolskichkomunistówspadł
obowiązekprzygotowaniaiprzeprowadzenia,oczywiściewespółzinnymiorga-
nami,ewakuacjiirepatriacjiPolakówdokraju,atakżenzagospodarowania”rzesz
ludnościpolskiejiprzyznającejsiędopolskościwKrajuRad.Tenetapwiązałsięjuż
zpolitykąkorenizacji,którastałasięobowiązującądoktrynąwradzieckiejpolityce
narodowościowejpo1921r.
Najważniejszymizadaniamipowstającychlubreformowanychwówczassekcji
narodowychpartiibyłyintegracjaposzczególnychmniejszościnarodowych
ietnicznychwokółprogramukomunistycznego,dyskredytowaniecentrumnaro-
dowego,niwelowanietendencjiodśrodkowych,prokomunistycznaagitacjaipro-
pagandazarównowRosjiinaobszarachkontrolowanychprzezbolszewików,jak
iwpaństwachościennych,cowkonsekwencjimiałoułatwićrewolucjęświatową,
odłożoną,poBitwieWarszawskiej,naczasnbudowykomunizmuwjednymkraju”
iprzygotowaniagruntudozwycięstwarewolucjiwinnych.
Sekcjeiichwyspecjalizowanebiura(m.in.agitacjiipropagandy)śledziłynastroje
społeczne,sporządzałyrejestryludnościdanejnarodowości,penetrowałyśrodo-
wiskazawodowe,grupypartyjnychibezpartyjnych,młodzież.Wszystkieagendy
polskichkomunistówwRosjiRadzieckiejstanowiłyczęśćsystemuradzieckiego,
niemniejjednakdysponowaływłasnymiwydawnictwamiiprasą,organizowały
kursy,odczytyiwykłady,otwierałyteatry,biblioteki,szkoły,domykultury,zakła-
dałykołazainteresowań,organizacjemłodzieżowe,sportowe,komsomolskieczy
tzw.wzorcowegospodarstwarolnewtypiekolektywnym2.Sekcjeibiura,również
polskie,walczyłyzreligią,wykorzystującprzytymcałyarsenałśrodkówadmini-
2
NaprzykładwprzypadkuŻydówmiałybyćprzeciwwagądlapostulowanejprzezsyjonistów
produktywizacjiludnościżydowskiejizakładaniakibucówwPalestynie.