Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
11
Obcyjesttymniezaplanowanym,nieprzewidzianymTrzecim:
niejestaniprzyjacielem,aniwrogiem,awedletego,coonim
wiemy(wiemyniewiele),możesięokazaćzarównojednym,
jakidrugim.[…][Obcy]otwiera[…]wrotatemu,cowinno
pozostaćnazewnątrz,iburzyspokójładupowiewemchaosu.
(BAuMAN1995,s.81-82.83)
Zapożyczeniawjęzykupolskimirosyjskim–
założeniateoretyczne,definicje,
charakterystykamateriału
I.Obcywjęzykuipozanim
Kategorie„swojskości”i„obcości”wywołujądziśszerokiezaintere-
sowaniewśródbadaczytakichdyscyplin,jaksocjologia,kulturologia,
psychologiaczyfilozofia.Opozycjaswój/obcyumożliwiaporządko-
wanieświataiokreśleniejegogranic,pozostawiającpozagranicami
swojegoświata,wktórymmożnaczućsiębezpiecznie,to,coinne,
nieznane(awięcczęstogroźne),pozwalatakżewyraźniezidentyfiko-
waćto,conależydo„mojego”świata,przynależydomnie,jestdefi-
niowalneiposiadarysy,napodstawiektórychskrawekrzeczywistości
możnanazwaćswoim.To,coobce,jestjednocześnie„nie-moje”,ato,
coswojskie,przynależydomnie,donas,wzależnościodtego,ojakim
typiezjawiskmówimy.
Obcośćnagrunciespołecznymjestzorientowanaaksjologicznie-ma
związekzinnościąsystemuwartości,przekonań,sądówidlatego,jak
uważaFlorianZNANIECKI(1990),jestwartościowanaujemnie.Zygmunt
BAuMAN(1995)dodaje,żeobcyswojąobecnościąwprowadzają„nie-
porządek”i„wieloznaczność”.To,cobyłodotejpory„porządkiem”
i„jednoznacznością”,przestajebyćprzewidywalne,wjęzykupojawiają
sięnowepojęcia,noweobrazyświata,nowesposobyiwzorcezacho-
wańjęzykowych;nowe,czyliinneoddotychczasznanych.„Dlatego
-jakpiszeStanisławGRABIAS(2013,s.7)-wieloznacznośćzarówno