Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
pieniaodumowy-ustalenieiprzeanalizowaniejegoskutkówmaklu-
czoweznaczenie.
Najczęściejprawodojednostronnegorozwiązaniaumowystanowi
rodzajreakcjinanaruszeniezobowiązaniaitonawetwtychsystemach
prawnych,którychprzepisynieregulująprawaodstąpieniawtradycyj-
nymtegosłowaznaczeniu11.Wobectegojesttoważkiinstrument
ochronywierzycielaprzedniesumiennymdłużnikiem.Wprawiepol-
skimtęfunkcjępełniustawoweprawoodstąpieniaodumowywzajem-
nej12.Niejesttojednakjedynafunkcjaustawowegoprawaodstąpienia.
Odstąpienieniejestteżjedynymśrodkiemprawnymspełniającymtę
funkcję,gdyżrealizowanajestona-oczymbędziemowaniżejoraz
wmerytorycznejczęścipracy-głównieprzezmechanizmyodszkodo-
wawcze.Ponadtokodekscywilnyprzewidujerównieżprzypadkiwypo-
wiedzeniaumowyzpowodunaruszeniazobowiązania(art.7642k.c.).
Wpierwszejkolejnościwpracyzostaładokonanaanaliza,jakie
wartościiinteresychroniwzałożeniuustawodawcyodstąpienieod
umowyijakiepełnifunkcje.Sąto:funkcjarestytucyjna(przywrócenie
ekonomicznegostanusprzedzawarciaumowy)orazfunkcjasankcji
zanaruszeniezobowiązania.Oznaczato,żeustawoweprawoodstąpienia
mawzałożeniuwjaknajszerszymstopniuwyrównywaćponiesione
przezstronyuszczerbkimajątkoweorazchronićinteresywierzyciela.
Wtymmiejscunależyzaznaczyć,żefunkcjasankcjirealizujesięjuż
wsamymodstąpieniu(dłużniktracimożliwośćspełnieniaświadczenia,
awierzycielnwycofujesię”zumowy).Jejpodstawowymwymiaremjest
wyłączeniemożliwościpowołaniasięnaaktualnośćwzbogaceniaprzez
dłużnika(wyłączeniezastosowaniaart.409k.c.).Chociażmożliwość
powołaniasięnaaktualnośćwzbogaceniajestwyłączonarównież
wprzypadkuwierzyciela(art.494k.c.nieróżnicujetutajreżimu),co
11Francuskikodekscywilnynieznakonstrukcjiodstąpieniaidentycznejlubzbliżonej
doinstytucjipolskiegoustawowegoprawaodstąpieniaodumowywzajemnej.Nieregu-
lujebowiemodstąpieniajakosankcjizanaruszeniezobowiązaniajakojednostronnego
oświadczeniastrony.Funkcjęanalogicznądopolskiegoart.494k.c.pełniinstytucjasą-
dowegorozwiązaniaumowy,aczkolwiekdopuszczasięrównieżtzw.pozasądowerozwią-
zanieumowy.Bliżejnatentematbędziemowawmerytorycznejczęścipracy.
12Wprawiefrancuskimjednakżefunkcjęanalogicznądopolskiegoustawowego
prawaodstąpieniapełnisądowerozwiązanieumowy.Kontrowersjecodoroliodstąpienia
przezkonsumentaodumowysprzedażyzuwaginaniezgodnośćtowarukonsumpcyjnego
zumową(reakcjananaruszeniezobowiązaniaczyteżrefleksodpowiedzialnościodszko-
dowawczej)zostanąomówionewrozdzialeVI,wpodrozdzialepoświęconymzakresowi
stosowaniaart.494k.c.
25