Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
wodowejzaznaczyłswąpozycjęwliteraturzeXXwieku-także
jakonświadeknowoczesności”.Odnosisiętozarównodohistorycz-
negodoświadczeniakatastrofizmu,przeżyciawojny,tworzenia
wokresiePRL-uiwreszciendomykania”tejepoki,jakteżekspresji
językowejidyskursufilozoficznego-niektórychwyznaczników
generacji6.Dodaćwarto,żelatanarodzintwórcówtejformacjiprzy-
padająnapoczątekparadygmatuawangardowegowprocesiekształ-
towaniasięzachodnioeuropejskiejliterackiejnowoczesności7.
Zasygnalizowanawtytuleksiążkikategorianowoczesności,klu-
czowepojęciewspółczesnejteoriiprocesuhistorycznoliterackiego,
implikujepewnetrudności.Projektówwywołuje,jakwiadomo,
kwestięmodernizmujakorównorzędnegoparadygmatubadań8.We-
długjednychmodernizmwyczerpujesięwlatachsześćdziesiątych
XXwieku,wopiniiinnychtrwadodziś,zdarzasięzamienneuży-
wanietychterminów,apolemiczniemodernizmnietylkoróżnisię
odnowoczesności,leczpozostajezniąwkonflikcie9.Trzebasię
zgodzićzestwierdzeniem,że:
Procesdefiniowaniaiopisywaniazjawiskapodnazwąnpolskaliteratura
nowoczesna”niezostałjeszczezakończony,cowięcej,trudnotwierdzić,żeistnieje
wyrazistykonsensusbadawczydotyczącygranicpolskiejnowoczesności,jejspoi-
stościwewnętrznejifundamentalnychzałożeń.[ł]Nowoczesnośćjawisię[ł]
jakoskomplikowanysystemprzekonańestetycznych,alejęzykjejopisupozostaje
6Zob.M.Wyka,Formacja1910-doświadczenia,emocje,horyzontyświa-
topoglądowe[w:]Formacja1910.Świadkowienowoczesności,red.D.Ko-
zicka,T.Cieślak-Sokołowski,Kraków2011,s.72-81.
7Por.R.Nycz,Słowowstępne[w:]Odkrywaniemodernizmu.Przekłady
ikomentarzepodred.R.Nycza,Kraków2004,s.8.
8W.Bolecki,ModernizmwliteraturzepolskiejXXwieku(rekonesans),nTeksty
Drugie”2002,nr4,s.11-34;R.Nycz,Literaturanowoczesna:czterydyskursy
(tezy),nTekstyDrugie”2002,nr4,s.35-46;J.Święch,Nowoczesność.Szkice
oliteraturzepolskiejXXwieku,Warszawa2006,s.43-49.
9Por.A.Skrendo,Modernizm[w:]tegoż,Poezjamodernizmu.Interpreta-
cje,Kraków2005,s.9-10.
11