Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Codziałosięuwód?-uzdrowiskaikurorty…
13
bankowejczyprzemysłowej-zadegradacjęspołeczną25.Ztegopowodukoniecz-
nośćkosztownegowyjazdudozagranicznegouzdrowiskastaranosięmotywować
nietylkosamymiargumentamimedycznymi,alenawetdokładnymiinstrukcja-
milekarza,którymiałosobiściezalecićwybranemiejscekuracji.Takasytuacja
zostałaprzedstawionamiędzyinnymiwWidmiewspomnieńWaleriiMarrené-
-Morzkowskiej.Wtymutworzejednaknadziejehrabiny,rachującejnazalecenie
wyjazdudozagranicznegokurortu,oczywiścienietylkowcelachleczniczych,
zostałyzawiedzione.Znanywarszawskilekarz,którynajwyraźniejniepojmował
lubniechciałpojąćjejzamysłu,zaproponowałpolskieuzdrowiskowNowym
Mieściei,pomimoprotestówchorej,konsekwentnieobstawałprzyswojejdecyzji:
Winnymtubyłrzeczywiściejedenznajsłynniejszychwarszawskichleka-
rzy,któryhrabinęG.,pacjentkęswojąamatkędomniemanejnarzeczonej
JózefaKlemensa,uparłsię,aletouparłwyraźnie,wyprawićniegdziein-
dziejjakdoNowegoMiasta.Daremniezrozpaczonahrabinaprzedstawia-
łamudługąlistęzakładówzagranicznych,gdzieleczonąbyćpragnęła26.
Pobytwkurortachstanowiłstałymotywwdziewiętnastowiecznejliteraturze
obyczajowej.Wynikałotowznacznymstopniuzpopularnościwyjazdówdozna-
nychmiejscowościkrajowychizagranicznych.Jednocześnieprzesunięciemiej-
scaakcjidouzdrowiskaułatwiałowprowadzenienowychpostaciorazprzepro-
wadzenieniektórychwydarzeń,istotnychdlarozwijającejsięfabuły.Częstobyły
onezwiązanezwątkamimiłosnymi.Miałytammiejsceflirtyiromanse,którym
sprzyjałasamasytuacjapodróży-oddalenieodmiejscazamieszkaniairodziny27.
Swobodniejszezachowanieudzielałosięrównieżkobietom,chociażjewznacz-
niewiększymstopniuniżmężczyznkrępowałysurowenormyobyczajoweiza-
sadykonwenansu28.Przeniesienieakcjidokurortudawałoteżmożliwośćopisu
wybranejmiejscowości,zarównopodkątematrakcjiturystycznychorazuroków
krajobrazu,jakrównieżjejmieszkańcóworazprzebywającychtamwsezonie
gości.PrzykładmożestanowićIroniażyciaNataliiKrzyżanowskiej,gdziespo-
romiejscazostałopoświęconeopisomOstendy-modnegobelgijskiegokuror-
tu,stanowiącegowtymokresiepopularnycelpodróżywkwestiachleczniczych
czywypoczynkowych.Opisytezawierająinformacjedotyczącewyglądumiasta
oraznajbardziejinteresującychmiejscgodnychpoleceniaprzyszłymturystom.
25Akceptowalnymzajęciemdlaprzedstawicielirodzinszlacheckichbyłapracazawodowa
wcharakterzeurzędników,gdyżdostrzeganowniejnawiązaniedodawnychtradycjipełnie-
niaurzędówpaństwowychlubnadworzekrólewskim(zob.A.Janiak-Jasińska,Dobiuraczy
dohandlu?OprestiżuzajęćhandlowychwKrólestwiePolskimnapoczątkuXXw.[w:]Społe-
czeństwowdobieprzemian.WiekXIXiXX.KsięgajubileuszowaprofesorAnnyŻarnowskiej,
red.M.Nietyksza,Warszawa2003,s.248).
26W.Marrené-Morzkowska,Widmowspomnień,nEcho”1877,nr105,s.2.
27Zob.M.Olkuśnik,Kobietawpodróży…,s.421-422.
28Podczaspodróżywyraźniezaznaczałosięzderzenienormobyczajowych,wynikających
zrozwojuruchówemancypacyjnych,oraztychopartychnazasadziepodwójnejmoralności
(zob.ibidem,s.430-431).