Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ROZDZIAŁ1
iglebowe,chodziłoraczejouregulowaniestosunkówwodnychnapod-
mokłychtorfowiskach,którenadawałysięgłównienałąkiipastwiska.
Należałotegodokonaćwtakisposób,bynieprzesuszyćrozproszonych
wśródnichpólilasówzajmującychpiaszczysteostrowywznoszącesię
ponadpowierzchniębagien.Natęzłożonąmozaikęnakładałasięrów-
nieskomplikowanastrukturawłasności,którarównieżrzutowałana
charaktericeleewentualnychrobótmelioracyjnych.NaPolesiuprze-
ważałygospodarstwachłopskieopowierzchniod5do20hektarów108.
Przeciętniejednątrzeciąwłasnościzajmowałygruntyorne,rozrzucone
nakilkulubnawetkilkunastuostrowach,niekiedybardzoodsiebie
oddalonych.Takierozdrobnienieutrudniałoprowadzeniepłodozmianu
oraznawożenia,awszczególniemokrelatananiektóreostrowynie
możnasiębyłonawetdostać109.
Niedość,żepiaszczysteglebybyłymałourodzajne,tojeszczedzielono
jenaniewielkiepoletka.NaprzykładwewsiHorodyszczeniedalekoPiń-
skana195hektarachtakichpiaskówgospodarowało127gospodarzy110.
InżynierWacławTrojanowskiuważał,żewskalicałegoPolesiaosusze-
niegruntówchłopskichpozwoliłobyzwiększyćareałziemiużytkowanej
rolniczoprzynajmniejtrzykrotnie.Dziękitemuzdecydowaniespadłaby
liczbagospodarstwniesamodzielnych,tojesttakich,któreniedość,żenie
produkowałynarynekzewnętrzny,tonawetniezapewniałyutrzymania
rolnikowiijegorodzinie111.DlategozaistotęreformyrolnejnaPolesiu
uważałonnietyleprzydzielaniemałorolnymchłopomdodatkowejziemi,
ileosuszeniejużposiadanychprzeznichpodmokłychtorfowiskinaucze-
nieich,jakjeuprawiać
112
.ZdaniemWojciechaBuyko,prezesaPoleskiego
OkręgowegoUrzęduZiemskiego,wwielurejonachscalanieiparcelowa-
niegruntówniemiałosensu,jeślijednocześnieichnieodwadniano113.
SprawapodziałuterenówuzyskanychwwynikuodwodnieniaPole-
siaodpoczątkubudziławielkieemocje.Wsierpniu1926roku,niedługo
poobjęciuurzęduMinistraReformRolnych,WitoldStaniewiczzapo-
wiedział,żewpierwszymrzędziezaspokojonezostanąpotrzebyludności
miejscowejorazosadnikówwojskowych
114
.Zrównaniepotrzebobugrup
wpraktyceoznaczałousankcjonowaniestanu,któryrdzennimieszkań-
cyziemwschodnichuważalizawielkąniesprawiedliwość.Wramach
trwającejod1921rokuakcjiziemięprzyznawanopolskimosadnikom
wojskowymnapreferencyjnychzasadach,codoprowadziłodozaognie-
niastosunkówspołecznych.ZadeklarowanieprzezStaniewicza,żenadal
54