Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
tomieWielkiejhistoriiświata,któryredagował
17
.Wprezentowanymtutajwy-
borzeCzytelnikznajdziestudia,które—dotyczącróżnych,szczegółowych
aspektówhistoriiEuropyŚrodkowej—składająsiętakżenaswegorodzaju
syntezęjejdziejówwpóźnymśredniowieczu.Sąteżowetekstyuzupełnie-
niemlubszczegółowymrozszerzeniempracmonograficznychProfesora,po-
święconychrywalizacjihabsbursko-jagiellońskiejwtymokresie.Prac,które
zajęływażnemiejscewhistoriografiidziejówtejczęściEuropy.
EuropęŚrodkowąProfesordefiniujegeograficzniejakoobszarobejmu-
jącywXIVw.należącedokręgukulturyłacińskiejkrólestwaPolski,Czech
iWęgier,PrusyipółnocneBałkanywrazzterytoriamizależnymi,awięcob-
szar,naktórymprocesyintegracyjnewXIViXVw.przeważałynadczyn-
nikamiodśrodkowymi„iokreślałyodrębnośćrozwojutychpaństwwsto-
sunkudopozostałychczęścikontynentu”,jakczytamywopublikowanym
przezniegow1985r.artykuleSpecyfikarozwojuEuropyŚrodkowo-Wschodniej
wlatach1386–1526
18
.Dokonującysięwtychkrajachpostępkulturowy,go-
spodarczy,rozwójurbanizacjiigórnictwa,względnastabilizacjapolityczna
(mniejkonfliktówzbrojnychwporównaniuzEuropąZachodniąwtymokre-
sie)pozwoliłynauniknięcietzw.kryzysuXIVw.,któryobjąłwłaśnieEuro-
pęZachodniąiPołudniową,apewnepodobieństwoprocesówwewnętrznych
ułatwiłoichpóźniejsząintegrację.WtekścieEuropawdobieświętejJadwigi,
królowejPolskiProfesorzwracauwagęnaróżnicewustrojupaństwzacho-
duiśrodkaEuropy:„Podczas,gdynazachodzieEuropyustrójfeudalno-len-
nybyłdopierowfazieprzezwyciężania,najczęściejdrogąstarćzbrojnych,
wNiemczechzaśbędącejegoefektemrozbiciepogłębiałosięustawicznie,
stającsięźródłemniekończącychsiękonfliktów,krajeśrodkowoeuropejskie
polikwidacjirozdrobnieniadzielnicowegobyłyodpoczątkuXIVw.pań-
stwamiscentralizowanymi”
19
.Profesorwskazujezatemnietylkonawspół-
zależnościrozwojowewdziedziniestosunkówprawno-ustrojowych,ale
17
Tenże,DynamikarozwojudemograficznegoEuropywokresie1200–1400,w:Późneśre-
dniowiecze,red.tenże,(Wielkahistoriaświata,t.V),Kraków–Warszawa2005,s.5–16;
tenże,UstrójEuropypóźnośredniowiecznej,w:tamże,s.28–41;tenże,Cesarstworzym-
sko-niemieckie,w:tamże,s.333–413.
18
ZNUJ,765,1985,PraceHistoryczne,z.80(StudiaPolono-DanubianaetBalcani-
ca,1),s.42.
19
„Universitas”,1998,nr23(ŚwiętaJadwigakrólowapatronkąEuropy),s.56.
XI