Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
56
Rozdział1.Kraków:wytyczanieprzestrzeniżydowskiej
KazimierzaiMariiPiechotków,pierwszespołecznościżydowskie
łączniezeswoimiprzestrzeniamiokreślićdasięmianemskupisk.
Tymterminembadaczesygnalizujątopograficzneidemograficzne
wyodrębnieniepierwszychprzestrzenizamieszkiwanychprzezŻy-
dówzcałościprzestrzeniśredniowiecznejosady2.Wyodrębnienie
topozostawiłośladwstrukturzenazewniczej.JakpisząPiechotko-
wie,nokreśleniezajmowanejprzezŻydówwmiastachprzestrzeni
jakożydowskiejfunkcjonowałoodpoczątkówżydowskiejobecno-
ści”,przestrzeńzaśopisanaprzymiotnikiemżydowskastanowiła
obszareksterytorialnywzględemukładumiejskiego,anzwłaszcza
nazywaniejejmiastemżydowskimnietylkopotwierdzaobecność
skupiskażydowskiegowmieście,dowodzirównież,żewcześnie,
jużwśredniowieczuterenzajętyprzezŻydówtraktowanybyłjako
wyodrębnionyzestrukturymiejskiejiżewwynikupowstawały
związaneztąobecnościąspecyficzneformyosadnicze”(Piechot-
ka,Piechotka,2004:7).Wyodrębnienienazewniczeodbywałosię
poprzezokreślenieprzymiotnikiemżydowskieurbanistycznych
wnętrz,punktóworientacyjnychidominant,czegorezultatembyło
powstawaniełacińskichnazwtakichjakcivitateJudaeorum,oppi-
dumJudaeorum(miastożydowskie,odpowiednionaterenieLegni-
cyikrakowskiegoKazimierza),vicusJudaeorum(osadażydowska,
Kraków),portaJudeorum(bramażydowska,równieżKraków),pu-
teusJudaeorum(studniażydowska,Płock),czycimeteriumJudaeo-
rum(cmentarzżydowski)(Piechotka,Piechotka,2004:7).Można
przypuszczać,żełacińskietoponimystanowiłyodzwierciedlenie
funkcjonującychwpowszechnymobiegunazwpolskichczynie-
mieckich.Kształtowaniesięwzmiankowanychprzezbadaczynspe-
cyficznychformosadniczych”polegałozaśnaprzypisaniulokalnej
społecznościżydowskiejdowycinkaprzestrzenimiejskiejobejmu-
jącegopierwotniekilkadomówwrazzfragmentemulicy.Społecz-
nościżydowskiebyłypodkoniecXIIwiekujeszczenieliczne,ich
liczebnośćrosłajednakwnastępnychstuleciach.Takieniewielkie
liczebnieskupisko,posiadającewłasnysądrządzącysięprawem
2Pojęcieskupiskażydowskiegowewspółczesnejliteraturzetematuod-
noszonebywateżdopóźniejszychprzestrzeniżydowskich,wtymprzestrzeni
nowoczesnych(m.in.Bergman,2007:52).