Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
30
Wstęp.Sekularyzacjawobecwyzwańpostnowoczesności
rozważaniawyłącznieformalne.TomaszzAkwinunieodczuwałza-
pewnetegogłębokiegopascalowskiegowstrząsu.NakartachSummy
teologicznejnieodnajdujemydramatycznegozapytania:uaco,jeśli
Boganaprawdęniema?”
.Tomaszowepytanieoewentualnenie-
istnienieStwórcyjestretorycznąigraszką,anieegzystencjalnągrozą
samotnejegzystencjiludzkiejwmilczącymWszechświecie.Odkąd
cieńgroźbyateizmupadłnanowożytnąEuropę,religiagrajużwgrę,
któratoczysięwedługnowych,narzuconychzzewnątrzzasad.Od-
powiadanapytaniaodpowiedziami,którewcaleniepojawiająsię
wjejświętychksięgachiwdotychczasowymskarbcutradycji.Naj-
wymowniejszymtegoprzykłademjestczynioneczęstoprzezkomen-
tatorówspostrzeżenie,żeBiblianiezajmujesięwogóledylematem
istnienialubnieistnieniaBoga.Rozważahistorięrelacjipomiędzy
Stwórcąaczłowiekiem,starasięsportretowaćBogacharakterologicz-
nie.Autorzybiblijniniezaprzątająsobiejednakgłowyewentualnym
nieistnieniemStwórcy39.Cowięcej,towyłącznieeuropejskiwariant
teologiiichrześcijaństwazwróciłswezainteresowaniekuproblemowi
ateizmuorazewentualnegonieistnieniaBoga.Wybitnaamerykańska
teolożkaElizabethJohnson40odnotowuje,żeteologiaafrykańskaipo-
łudniowoamerykańska,takprężnierozwijającesięwdrugiejpołowie
wiekuXXinapoczątkuwiekuXXI,stawiająsobiezacelrozwiązanie
zupełnieinnegotypuproblemów(głównieproblemównierówności
społecznej).ZichperspektywyrozważaniaDietrichaBonhoelera
czyHansaKünganadateizmemstanowiądośćoryginalny,lokalny,
europejskikolorytchrześcijaństwa.
Przyjęciezarysowanejpowyżejtezyowzajemnymzapośrednicze-
niureligiiiświeckościwEuropieprowadzidoparadoksalnychzpo-
zoruwniosków.Jeślizaakceptujesię,żeświeckośćireligiawskutek
kilkusetletniejkoegzystencjiorazwzajemnegoupodglądania”zostały
zesobąnatrwałesprzęgnięte,tookażesięwówczas,żewspółcześnie
tam,gdzieniemareligii,niemateżświeckościoraz(cojeszczebar-
39
FragmentytakiejakfilozoficznieużytecznyPsalm14czywypowiedziauto-
rówbiblijnychouukrytymobliczuBożym”skłonnyjestemraczejtraktowaćjako
podobnydoTomaszowegoretorycznychwytlubpoetyckąformęcharakterologicz-
negoopisuBoga,aniegłębokiedoświadczenieateizmuczyteologięśmierciBoga.
Todopieronowożytnechrześcijaństwopodwpływemsekularyzacyjnejpresji
wydobywazewspomnianychfragmentówBibliinowetony.
40
E.Johnson,TheQuestfortheLivingGod,NewYork,NY2011(2007),s.25-48.