Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
teżogólnarównowaga.Pediatrzyczęstookreślająteokresyżyciamianem
neurotycznych,choćsątozazwyczajzupełnieprawidłoweetapyrozwoju.Ijeszczeraz,
pokażdymznich,następujeokresstabilnościirównowagiwwiekupięciu,dziesięciu
iszesnastulat.
Rozpoczęliśmykreślenietegoogólnegowzorurozwojuzachowańodwiekudwóch
lat,alemoglibyśmyrówniedobrzerozpocząćodwiekuniemowlęcego
iwczesnodziecięcego,gdziewystępujetakiesamoprzeplataniesięstanówrównowagi
inierównowagi,zwrotównazewnątrzidowewnątrz.Zmianynastępująwówczas
bardzowyraźnie,początkowowodstępachtygodniowych,apóźniej
–dwutygodniowych.Dzieckosześciotygodnioweuśmiechasiębezwiednie,aleuśmiech
dzieckaośmiotygodniowegojestjużzwróconywstronęotoczenia.Odokoło
dwunastegotygodniadorokuzmianywystępująwodstępachmniejwięcej
miesięcznych,odrokudodwóch–cotrzymiesiące,oddrugiegodosiódmegoroku
życia–copółroku.Odsiódmegododziesiątego–idalejszesnastego–rokużycia
punktyzwrotnewystępująrzadziej,wodstępachmniejwięcejrocznych.Wydłużanie
sięposzczególnychetapówmaprzypuszczalniemiejscetakżepóźniej,wtrzeciej
iczwartejdekadzieżycia.Jestbowiembardzoprawdopodobne,żeróżnicowaniepostaw
towarzyszynamprzezcałeżycie,choćkolejneetapyniesąjużtakłatwe
dowychwycenia.
Otokrótka,schematycznatabelaopisanychpowyżejprzemian:
Tabela2.1.Schematprzemianwzachowaniu
2lata
21/2
3
31/2
4
41/2
5
5lat
51/2-6
61/2
7
8
9
10
10lat
11
12
13
14
15
16
spokój,pewność
załamanie
harmonia,równowaga
uwewnętrznienie
żywiołowość,ekspansywność
uwewnętrznienie–uzewnętrznienie,niepokój,„neuroza”
spokój,pewność
Obrazoweprzedstawienierytmicznychwahańmiędzystanamirównowagi
inierównowagi(którymczęstotowarzysząwahaniamiędzypostawami„nazewnątrz”
i„dowewnątrz”)znajdujesięnarycinie1.1.
Oczymtrzebapamiętaćwzwiązkuzetapami
rozwoju
Większośćczytelnikówzdajesobiezpewnościąsprawę,żekażdaklasyfikacjaetapów
rozwojuwrodzajutej,którąprzedstawiliśmy,jestwielkimuproszczeniem.Kiedy
opisujemycharakterystycznedlajakiegoświekuzachowanie,nieznaczyto,
żewszystkiedziecibędąsięwtymwiekutakwłaśniezachowywać.Sądzieci,których
zachowanianiezwyklerzadkopozostająwzgodzieznaszymopisem.
Naprawdęważny–owieleważniejszyniżto,wjakimwiekudzieckoosiągniedany
etap–jestporządeknastępowaniaposobiekolejnychetapów.Każdedzieckonadatej
sekwencjiswojeindywidualnetempo.Ważnejest,bypamiętać,żepokażdymokresie
względnejrównowaginastępujeokresniepokoju,niedostosowania.
Istniejewielemożliwychwyjątków,sprzecznychzpostawionąprzeznastezą,