Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
14
AndrzejDziadzio
Austriackiej.KontrolakonstytucyjnościprawawAustriiwtamtym
czasiemiałacharaktercodozasadykonkretny.Pierwszymtrybuna-
łemkonstytucyjnymwEuropie,któryprzeprowadzałabstrakcyjną
kontrolękonstytucyjnościprawa,byłczechosłowackiSądKonsty-
tucyjnyz1920r.4
2.Skoncentrowanysystemochronykonstytucji
wpaństwieHabsburgów
Pierwszymodelinstytucjonalnegozabezpieczeniakonstytucjibył
dziełemliberałówaustriackich,którzyw1867r.wprowadzilido
ustrojumonarchicznegopaństwazasadyiinstytucjeodpowiadające
wymaganiompaństwaprawa(Rechtsstaat),jakichnieudałosięurze-
czywistnićwdobieWiosnyLudów(1848-1849).Zinicjatywylibera-
łówdoszłodozagwarantowaniawkonstytucjiprawzasadniczych
obywateli(Grundrechte)izwiązanianimiaparatuadministracyjnego
zapomocąustanowionychorganówochronysądowokonstytucyjnej
1900.PerspektivenaufdasWienderJahrhundertwende,red.E.Röhrlich,Wien2016,
s.376in.
4
Zob.natentematJ.Osterkamp,VerfassungsgerichtsbarkeitinderTschechoslo
-
wakei(1920-1939).Verfassungsidee-Demokratieverständniss-Nationalitätenproblem,
nStudienzureuropäischenRechtsgeschichte”
,VeröfentlichungendesMax-Planck-
-InstitutsfüreuropäischeRechtsgeschichteFrankfurtamMain,Bd.243,Frankfurt
amMain2009.Kontrolakonstytucyjnościustawwmodeluczechosłowackim,inaczej
niżwaustriackim,byłacałkowicieoderwanaodkonkretnejsprawyadministracyj-
nejczysądowej.SądKonstytucyjnywCzechosłowacjiprzeprowadzałabstrakcyjną
następcząkontrolęustawnawnioseksześciukonstytucyjnychorganów,tj.obuizb
parlamentu(IzbyPosłówiSenatu),NajwyższegoSąduAdministracyjnego,Sądu
Najwyższego,SąduWyborczegoiSejmuRusiPodkarpackiej.Konstrukcjaochrony
sądowokonstytucyjnejwujęciuczechosłowackimzmierzaławyłączniedozabezpie-
czeniaobiektywnegoporządkuprawnokonstytucyjnego.Wtymmodelukontrola
konstytucyjnościustawmiałaniejakotylkoubocznyskutekdlaochronypodmioto-
wychprawobywateli.Celemochronyobiektywnegoporządkuprawnegobyłowięc
wyłącznieuznanieniekonstytucyjnejustawyzanieważnąitegorodzajuwyrokSądu
Konstytucyjnegonieoddziaływałnarozstrzygnięciewkonkretnejsprawie.Wniosek
ozbadaniezgodnościustawyzkonstytucjąprzezuprawnionepodmiotywymagał
podjęciauchwałybezwzględnąwiększościągłosów.