Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Międzyideąapraktykąustrojową:odrodzeAustriidosądukonstytucyjnego
Jakztegowynika,myśloutworzeniujednegocentralnegoorganu
sądowegowceluzapewnieniakompleksowejochronykonstytucji
towarzyszyłajużtwórcomaustriackiejKonstytucjigrudniowej
w1867r.NatomiastwAustrii,podobniejakwNiemczech,niezyskał
akceptacjipoglądoprawiesądówpowszechnychdoodmowyzasto-
sowaniaustawysprzecznejzkonstytucją.SądywAustriimogłytylko
badaćważnośćwydanychrozporządzeń
8
.WprawdzienaIVNie-
mieckimZjeździePrawnikówwMoguncjiw1863r.poburzliwej
dyskusjizostałapodjętauchwała,żesędziawkonkretnymprzy-
padkupowinienrozstrzygać,czyustawazostałauchwalonawsposób
zgodnyzkonstytucją,aleuchwałyzjazdupozostałybezpraktycznego
znaczenia9.
Zczasemniemieckanaukaprawapaństwowegopodzieliłapogląd
P.Labanda,żerozproszonysystemochronykonstytucyjnościprawa
zagrażabezpieczeństwustosunkówprawnych.PaulLabandodrzucał
stanowiskozakładające,żeustawadlasądumożebyćniewiążąca,
adlawszystkichinnychpodmiotów,tj.urzędówczypoddanych,jest
zawszewiążąca.Jegozdaniemzaabsolutnąnależałouznaćzasadę,
17
FranciszkaJózefaI,którezawierałaoktrojowanawOłomuńcukonstytucjazmarca
1849r.(odmiejscajejnadaniazwanakonstytucjąołomuniecką).Zaproponowana
przeznichwersjaTrybunałuPaństwaw1867r.opierałasięnaanalogicznychroz-
wiązaniachkonstytucjiołomunieckiej.Liberałowieobawialisię,żenaruszeniezasady
monarchicznejmożespowodowaćodrzucenieprzezcesarzauchwalonejkonstytucji,
czegoAustriajużdoświadczyła.Powrótdoideisądukonstytucyjnegostałsięzatem
możliwydopieropoupadkumonarchii.Zapewnewzglądnazasadęrządówmonar-
chicznychbyłpowodemtego,żeG.Jellinekproponowałprewencyjną,anienastępczą
kontrolękonstytucyjnościprawa.
8
Zob.art.7ustawyzasadniczejzdnia21grudnia1867r.owładzysądowni-
czej,którystanowił:nDiePrüfungderGültigkeitgehörigkundgemachtenGesetze
stehtdenGerichtennichtzu.DagegenhabendieGerichteüberdieGültigkeitvon
VerordnungeningesetzlichemInstanzenzugezuentscheiden”,RGBL1867/144.
9
Zob.K.Heller,DerVerfassungsgerichtshof.DieEntwicklungderVerfassungsge-
richtsbarkeitinÖsterreichvonAnfängenbiszurGegenwart,Wien2010,s.70in.Warto
zaznaczyć,żeprzeciwkoprzyznaniusądomprawadobadaniakonstytucyjnościustaw
wypowiadałsięnazjeździeMoritzvonStubenrauch,jedenzówczesnychprominent-
nychaustriackichznawcówprawapaństwowego.Zakazbadaniakonstytucyjności
ustawprzezsądypowszechnewprowadziłajużkonstytucjapruskaz1850r.