Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
22
CentrumiobrzeżasocjologiiNorbertaEliasa
uczynieniazalataniepamięci.EtablierterAussenseiter8europejskiejso-
cjologiinaglestajesięwielkąpostacią:wszyscygocytują,odkrywają,
aniektórzynawet-czytają(Rehberg1996a).Tymczasemzmienne
kolejelosuautoraijegonajważniejszejpracynieuchronniesąspy-
chanewzapomnienieprzeznapórzwycięskiejakademickości(zob.
Schröter1996,s.112).
Przyczynzarównozapomnienia,jakiponownegoodkryciaElia-
sanienależyupatrywaćwyłączniewhistorycznychilingwistycznych
uwarunkowaniach.Owielewiększąrolęodgrywajątustylemyślenia
dominującewdwudziestowiecznejsocjologii,czyli-innymisłowy-
kapryśnemodyintelektualne.
Eliaspisałpodkonieclattrzydziestych,wczasachdominacji
neokantyzmuwsocjologiiniemieckiej.Sprzeciwiałsięjednakzałoże-
niomsocjologiineokantowskiej(Breuer1996,s.303)-chciałbadać
społeczeństwoinaczej,oddającprawdziwąnaturęwspółżyciamię-
dzyludzkiegolepiejniżoderwaniodrzeczywistościneokantyścizich
filozoficznymiklasyfikacjami(Rehberg1996b,s.35).Najważniejszą
dlaniegokategorięstanowiłproces-pojęcienieodzowneihołubio-
newnaszymdzisiejszymsłowniku,wówczasjednaknietakchętnie
używane.DodatkowoEliasnadawałmuszeroki(iwistocienatural-
ny)sens(Mennell1989,s.252):niechodziłomuwyłącznieonowe
określenieprzemiantypuewolucyjnego,jakimizajmowalisięklasycy
socjologii,leczotermin-zarazemempirycznyiopisowy-zawierający
wsobieto,conazywamyobecnieagencyistructure.Postępowałzatem
wbrewintuicjomwiększościówczesnychprzedstawicielisocjologiiro-
zumiejącej(azwłaszczafenomenologicznej).Niezgadzałsięrównież
zzałożeniamisocjologiipozytywistycznej,takodległejodjegometo-
dologicznychwyobrażeń-pragnąłbowiembadaćprocesydynamicz-
nie,metodąinterdyscyplinarnychstudiówprzypadku,bezquasi-so-
cjologistycznejnomologii,niepoddającsiędyktatowinieadekwatnych
wzorównaukodmienniewidzącychświat(Mennell1989,s.192).
8Osiadłyoutsider(zob.Rehberg1996b)-aluzjadoksiążkiTheEstablishedandthe
Outsiders,napisanejprzezEliasawrazzJohnemL.Scotsonemw1965roku(zob.Elias,
Scotson2008).