Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Przedmowa
nieuporządkowaneorazumocowanewróżnychmiejscachgeneralnegoporządku
prawnegoalbonawetpozanim(wreligii).
Tomydrugiitrzeciopowiadająongłównymnurcierozwojuprawamię-
dzynarodowego”.ChodzioprawomiędzynarodowepowstałewEuropiepaństw
narodowych,którezczasemzmieniłosięwporządekświatowy,aczkolwiekwtym
procesieczasowymkilkukrotnieprzeobraziłoswójcharakter.Wychodzętuod
prawaczasówwielkichodkryćirenesansu.Toówczesnamyślfilozoficznanarzuciła
noweramynazastaną,średniowiecznąpraktykęwładcówizczasemjąpokonała.
Dołożyłasiędotegonowarzeczywistośćpolityczna.Efektemstałsięporządek
prawnyuporządkowanywtraktatachpokojowychpowojnietrzydziestoletniej.
TrwałonpraktyczniedokończącegoIwojnęświatowąpokojuwersalskiego,kiedy
próbowanostworzyćuniwersalnepraworządzącerelacjamimiędzypaństwowymi
naświecie.
Procesuniwersalizacjinieutrzymałsięjednakdługo.Szybkookazałosię,że
inaczejrozwójprawamiędzynarodowegowidząNiemcyorazichsojusznicyiże
chcąjeprzebudowaćnarzeczrealizacjiswoichinteresówpolitycznych.Zkolei
powojnietzw.państwasocjalistycznezaczęłybudowaćtzw.socjalistyczneprawo
międzynarodoweiwpływaćnainstytucjeuniwersalne.Porządkiemuniwersalnym
wstrząsnęłatakżezmianajakościowa.Obokpaństwpojawiłysiękonkurencyjne
podmioty,roszczącesobietakżeprawodoregulowaniarelacjiprzyużyciuprawa
międzynarodowego.Byłytoorganizacjemiędzynarodowe.Atoniewszystko.
Wystarczyłozaledwiekolejne50lat,bywsferępodmiotowościmiędzynarodowej
zaczęływdzieraćsiępodmiotyporządkówwewnętrznych,wtymwszczególności
jednostki.
Oczywiścieprzyjętasystematykamacharakterautorski.Jakkażdazsys-
tematykzakładanychprzezautorówmonografiijestzpewnościąniedoskonała
imożepodlegaćkrytyce.Wswymgłównymnurcieniewydajemisięjednak
kontrowersyjna.Wartopodkreślić,żeszczególnietrudnobyłoprzyporządkować
jejważnyokresrozwojuprawamiędzynarodowego,amianowiciecałyXIXw.
Powszechnieokreślasiętenokresjakotzw.prawomiędzynarodowennarodówcy-
wilizowanych”.Wzależnościodperspektywypatrzeniamożeonobyćtraktowane
albojakopoczątekprocesuuniwersalizacjiprawamiędzynarodowegopowstałego
wEuropie,albojakoczasschyłkowyiuspublicumeuropaeum.Boprzecieżbrak
regułuniwersalnychczynieudolnośćinstrumentalnaprawaeuropejskiegowza-
kresierozstrzyganiapolitycznychsporówiinteresówbyłyjednymizprzyczyn
wybuchuIwojnyświatowej.
Tasystematykajestjednakwpełniświadomieskonstruowana.Mapokazać
momentyprzełomowedlaprawamiędzynarodowegoijegocyklerozwoju.Sąto:
25
2019-Muszyński-Siła,norma,idea.indd25
31.07.201910:05:16