Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozdział1.Miastapoprzemysłowewdobieglobalizacji
17
którzyposiadająprzewagę.Bogaciniewspółmierniepomnażająswójstanposia-
daniapoprzezdziedziczenieibankowemechanizmyprodukowaniapieniądza,
abiednisystematyczniepodlegająpauperyzacji.JakargumentujeTomasPiket-
ty(2014:261),napoczątkuXXIw.n10%najbogatszychEuropejczykówskupia
wswoichrękach60%kapitałuwystępującegonatymkontynencie,podczasgdy
wUSAnajbogatszych10%mieszkańcówkoncentrujeniecowięcejjak70%ogól-
negokapitałutegospołeczeństwa.Równocześnie50%populacjinajuboższych
wjednymidrugimprzypadkuwładajedynie5%ogólnegokapitałuwtychspołe-
czeństwach”
.Udziałtejostatniejkategoriiobywateliwpodzialebogactwanieuległ
zatemzmianieod1910r.(ibidem).Neoliberalizmwtakimwydaniuprowadzi
zatemnajkrótsządrogądodarwinizmuspołecznego,wktórymniemamiejsca
nawartościhumanistyczne.Istniejenatomiastbezwzględnarywalizacjapomiędzy
grupamiinteresów.Koncentracjakapitałuimplikujewefekciegłębokiepodziały
społeczno-ekonomicznenatych,którzyfunkcjonująwneoliberalnymporządku
instytucjonalnym,oraznatych,którzysąnikomuniepotrzebniiktórychżyciesta-
jesiężyciemnaprzemiał(Bauman,2004).Rośniezatempopulacjaludzizbędnych
nawetdowykonywanianajprostszychpraciczynności.
Badaniaempiryczne(Storper,1999)dowodzą,żepomimowielusugestywnych
obietnicpolitykóworazbudującychinformacjistatystycznychdotyczącychma-
kroskopowejsytuacjigospodarkiświatowejglobalizacjanieprowadziprostądrogą
dowyrównywaniaszanspomiędzyjednostkamiigrupamispołecznyminietylko
wkrajachsłaborozwiniętych,alerównieżwkrajachnależącychdoPierwszego
Świata.Corazwyraźniejszystajesiępodziałświatanadominująceobszarycen-
tralne,semiperyferyjneiperyferyjne(Wallerstein,2004).Wybitnabadaczkaglo-
balizacjiSaskiaSassen(2001)piszenawetonowejgeografiimiejsccentralnych
imarginalnych.Ośrodkamirozwojustająsięmegamiastaczymiastacentralne
wposzczególnychkrajach,któreabsorbującorazwiększypotencjałludnościowy
iekonomiczny.Sąrównieżgłównymirynkamipracyimiejscamioperowaniaco-
razznaczniejszymizasobamikapitałowymiróżnegorodzaju.Jednakżedominu-
jącarolamiastcentralnychiglobalnychnniejestwyłącznymrezultatemgeneral-
negoprzejściaodwytwarzaniaprzemysłowegodoekonomiiusług”(ibidem:127),
alerównieżefektemcentralizacjiwramachprzestrzennychfunkcjizarządczych,
usługowychifinansowych.
Większośćbadaczymiastzgadzasięzestwierdzeniem,iżefektemglobalnego
transferuidyspersjiprodukcjibyłygłębokie,niekorzystnezmianynarynkupra-
cytradycyjnychcentrówprzemysłowychorazpogłębianiesiędezindustrializacji
-zanikaniaprzemysłujakogłównejbazyekonomicznej.Tozkoleiutożsamiano
zwielorakimiskutkamimasowegoprzestawieniasięprodukcjizprzemysłowej
nazwiązanązsektoremusług,najpierwwStanachZjednoczonych,anastępnie
wEuropieZachodniej.Wrezultaciemiastaprzemysłowestawałysięośrodkami
marginalnymiiperyferyjnymi,szczególnieteznich,którepowiązanebyłyztra-
dycyjnymigałęziamiprzemysłui/lubtkwiływpewnejmonokulturzeprzemysło-
wej.Wwynikuprocesówdezindustrializacjiorazdelokalizacjiprodukcjidawne