Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
temkategoriepolityczne.Amożebyłytojedyniehasłaodwołującesiędo
świadomościspołecznej,doskonalewykorzystywanewkampaniiwyborczej
idopozyskaniazwolenników?Niewątpliwiejednakwidzianownichgłów-
necelezmianiwiązanoznimiistotnenadziejenabudowędemokratyczne-
gopaństwaipoprawębytuwiększościpolskichrodzin.Wsferzegospodarki
ipolitykipojawiłysięjednostkiprzyciągająceuwagęspołeczną,wzbudzają-
cesilneemocje,stanowiącepozytywnewzoryiautorytetydlaszerokichkrę-
gówspołecznych.Wieleznichodwoływałosiędowartościchrześcijańskich,
choćtrudnozgadnąć,czymiałatobyćperspektywaaksjologicznatransfor-
macji,czytylkojejskładnik,czywreszciewerbalnyozdobnikniejasnychde-
klaracjipolitycznychmającystymulowaćprocesyprywatyzacjiirestruktu-
ryzacji.Narastającewkolejnychlatachtransformacjiproblemygospodarcze,
wzrostprzestępczości,nadużyciaikorupcja,patologieżyciaspołecznego,bez-
robocieiubóstwodowodząniewydolności„demokratycznego”państwaoraz
implikująspadekzaufaniaiprestiżuwiększościpolityków,instytucjiime-
chanizmówzarządzania.Skutecznawalkaztymizjawiskamijestpraktycznie
niemożliwawsytuacjikatastrofalnegostanufinansówpaństwaiupadkuau-
torytetusocjaldemokratycznegorządu.OstatnielatauświadomiłyPolakom,
żekryzyswartościiautorytetówujawniasiętakżewsferachpozostających
pozapolityką,którewkażdymprawidłowofunkcjonującymspołeczeństwie
ciesząsięwysokimprestiżemiodgrywająważnąrolęwkształtowaniuobsza-
ruwartości,normetycznychiprawnychorazstanowiąwzorydlakształtowa-
niapostawodpowiedzialnościicnótobywatelskich.Działaniaosóbreprezen-
tującychwymiarsprawiedliwości(sędziów,prokuratorów),atakżeskandale
wokółsłużbyzdrowia,wydarzeniawparlamencie,nauceiśrodowiskuwyż-
szychuczelni,funkcjonowanieradnadzorczych,anawetkondycjamoralna
polskiegoduchowieństwa–wszystkotoświadczyokoniecznościodbudowy
etosuisystemuwartościnaszegospołeczeństwa.Ludziezostalipozbawieni
moralnegooparciawtradycyjnychwartościach,aopanowanienowychwy-
magaczasuikolejnychdoświadczeńspołecznych.JaktwierdziJanuszMa-
riański,„zmniejszaniesięspołecznegoznaczeniaKościołaprzebiegawwa-
runkachzanikuautorytetówiszerzeniasiępostawantyinstytucjonalnych.
Burzenieautorytetówjestzawszełatwiejszeniżichodbudowa,awPolsce
szczególnieniebezpieczne,gdyżtuprzywódcywgruncierzeczyreprezentują
dlaludziważnydlanichświatmoralnychwartości”².
Obserwująctworzącysięwpaństwachpostkomunistycznychsystem
gospodarkiwolnorynkowej,łatwomożnazauważyć,żeźródłemrodzimego
²J.Mariański,KrytykaKościoła–alejaka?,www.stos.opoka.org.pl;zob.też:J.Mariań-
ski,Kryzysmoralnyczytransformacjawartości.Studiumsocjologiczne,KUL,Lublin2001.
18