Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Wstęp
11
równowagizagrożeńpaństwajakocyniczniiracjonalniaktorzykierują
sięwpolityceprzedewszystkiminteresemwłasnegobezpieczeństwa
4
.
Postępujątak,ponieważwiedzą,żeporuszająsięwświeciepełnym
niebezpieczeństw,wktórympaństwazaniedbującewłasneinteresy
stojąnapozycjizgóryprzegranej.Rzeczcharakterystyczna,większość
realistówbagatelizujeznaczenieczynnikówideologicznychwkształto-
waniupolitykizagranicznej.Uważają,żeodbiorcamiprzekazówzawsze
sąmasy,adecyzjepodejmująwyrachowanidecydenci,zimni,racjonalni
stratedzy.Zdrugiejstronyhistoriastosunkówmiędzynarodowych,
jakrównieżczasynamwspółczesne,dająwieleprzykładównato,że
politykazagranicznamożebyćteżwyrazemmocarstwowejarogancji,
aletakżeoznaczaćsłabośćiwewnętrznekompleksypaństwa,brak
doświadczenia,nieznajomośćnormiinstytucji,któreumożliwiają
mufunkcjonowanie,anawetwobecnichpogardę5.
Każdepaństwoprowadzipolitykęzagranicznąwrealiachwyzna-
czonychprzezgeopolitykęigeostrategię.Geopolityka,pozostawiając
nabokukontrowersjenaturydefinicyjnej,badawpływczynników
geograficznychnaprowadzeniepolitykizagranicznej.Wopiniijej
zwolennikówumożliwiaskutecznewykorzystywaniewiedzyzzakre-
suróżnychdyscyplin:historii,geografii,ekonomii,politologiiinauk
obezpieczeństwie,wceluzoptymalizowaniaprocesurealizacjipolityki
zagranicznejpaństwa.Dziękigeopolitycemożliwejestsporządze-
niemapzzaznaczonymikonkretnymimiejscamioróżnejwartości,
wyznaczonejprzezzasobyekonomiczneistrategiczne.Geopolityka
pozwalanaodwzorowanieobiektywnejrzeczywistości,wolnejod
preferencjipolitycznych,wyznawanychideologii,azwłaszczaodmo-
tywacjiiżyczeńdecydentów.Geostrategiazaśumożliwiawskazanie,
gdzieiwjakisposóbpodmiotpolityczny,zazwyczajaktorpaństwowy,
kierujewysiłkiwojskoweidyplomatycznewcelupoprawieniaswojej
pozycjiioptymalizacjiwszechstronnegorozwoju,takżekosztemosła-
bieniainnychpodmiotówstosunkówmiędzynarodowych.Zuwagina
to,żezasobynawetnajpotężniejszychmocarstwsąograniczone,elity
politycznemusząpodejmowaćdecyzjeidokonywaćwyborualokacji
siłiśrodków,np.ekonomicznych,coipsofactooznacza,żepolityka
4S.M.Walt,AllianceFormationandtheBalanceofWorldPower,DInternationalSe-
curity”1985,t.9,nr4,s.3-43.
5Politykazagraniczna.Aktorzy,potencjały,strategie,op.cit.,s.17.