Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Rozumienieiwychowaniewkontekściehistorycznym
23
kiejpoprzezzachęcaniespołeczeństwadorodzeniapotomstwaprzezjednostki
zdolnelublepiejprzystosowane(należącedodwóchpierwszychzewspomnianych
grup)izniechęcaniedotegosamegoosóbprzeciętnychinieprzystosowanych.
Jegopoglądywspółcześniewydająsięnastawionenadyskryminacjęrasową,gdyż
dowodził,żeludzie,mniejwięcejtakjakzwierzętahodowlane,mogąpoprawiać
swojecechyzapomocąsztucznegodoboru.Podkreślał,żegdybyludziezdolni
byliselekcjonowaniikojarzenizesobązpokolenianapokolenie,wrezultaciepo‑
wstałabyrasaludzkaowysokimstopniuzdolnościbądźuzdolnienia.Wzwiązku
ztymproponowałopracowanietestówinteligencji,umożliwiającychwybranie
wyjątkowychmężczyznikobietprzeznaczonychdoselektywnegochowuoraz
zalecał,abytych,którzyuzyskająwysokiewynikitestowe,zachęcaćzapomocą
bodźcówfinansowychdozałożeniarodzinyipłodzeniadzieci(ibidem,s.209).
Abyosiągnąćswojecele,Galtonzebrałobszernąkolekcjęrodowodówrodzinnych
brytyjskichmężczyzn,którzyosiągnęliwysokąpozycjęwróżnychdziedzinach,
takichjaknauka,polityka,literatura,sztukaczymuzyka.Dziękitemuudałomu
siędowieść,żewybitnośćczęstobyłacechą,którapojawiałasięwśródosóbspo‑
krewnionych.Zafascynowanynowąwiedzązzakresugenetyki,Galtonstwierdził,
żezdolnośćjestdziedziczna,aosobyzesobąspokrewnioneczęstodoświadczają
podobnychmożliwościrodzinnych,związanychzestatusemspołecznymczy
karierą.Chociażprzyznał,żewpływnarozwójzdolnościijejosiągnięciamogą
miećróżnesytuacje,niezmąciłotojegowiarywistotnywpływnaturalnego
doborunapoziomzdolności(Nisbett,2010,s.45).
Galton,dziękiswojemuzaangażowaniuzarównowbadaniapsychiczne,jak
ibiograficznenadwybitnością,wyodrębniłdwiemetodyzwiązanezdiagno‑
zowaniemuzdolnienia:metodębadań(studium)prospektywnychorazbadań
retrospektywnych.Jegoskupieniesięnabadaniachnaukowychiempiryzmie
wyznaczapodłożedlaobecnegowXXwiekuzainteresowaniatematykązdolności
(ibidem).Towłaśnieonpowołałdoistnienianaukę,którąnazwałeugeniką.Jak
pisał,zajmowałasięonanzagadnieniamidotyczącymitego,cowjęzykugreckim
jestokreślanejakoeugenes,czylidobregourodzenia,dziedzicznegouposażenia
szlachetnymiprzymiotami”(Gillham,2001,s.208).
WedługGaltonagłównymcelemeugenikibyłozwiększeniewkładuuży‑
tecznychklasspołecznychwrozwójspołeczeństwaiprzyszłychpokoleń.Cała
proceduramiałabyćwdrożonawżyciespołecznezgodniezpięciomanastępu‑
jącymiposobieetapami,abywostatnimznichprzyjąćformęnnowejreligii”
(Galton,1904,s.7).Pierwszymkrokiemprocesubyłorozpowszechnianie
wiedzyoprawachdziedzicznościorazpromowaniebadańnadnimi.Galtonbył
zwolennikiemaktuarialnegoujęciaprawdziedziczności-włożeniaichwramy
matematycznychstatystyk,jakwprzypadkuwskaźnikówurodzeńizgonów
(Gillham,2001,s.209).
Kolejnymetapembyłaanalizahistorycznastatystykwskazującychwkład
różnychklasspołecznych(klasyfikowanewedługkryteriumspołecznejużytecz‑