Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
demokracjaelitarystycznaakryzysdemokracjiliberalnej...
23
Liberalnademokracjaademokracjanieliberalna
Swoistymtłemdlapodjętegowtekścieproblemusąkategoriedemokracji
liberalnejinieliberalnej.Przejścieodjednejformy(liberalnej)dodrugiej
(nieliberalnej)wiążesięzkryzysemtejpierwszej,któregoskutkiemjestwła-
śnietadruga.Wceluprecyzyjnegozrealizowaniazałożeńmetodologicznych
zakoniecznąuznaliśmypotrzebęrudymentarnegookreśleniateoretycznych
ramobuwymienionychkategorii.
Demokracjaliberalnaufundowanazostałanadwóchwartościach:wolno-
ściorazrównościobywateli.Zgodniezpowszechnymwnaukachopolityce
stanowiskiem,zareżimtenuznajesięzaakceptowalnieskutecznepołączenie
demokracji(rozumianejjakosuwerennośćludu,równość,rządywiększości,
powszechneirówneprawowyborcze)zliberalizmem(autonomiajednostki,
wolność,prawaczłowieka,gwarancjeprawmniejszości)
28
.
Syntezatakawymagała,zjednejstronyporzuceniaprzezdemokratów
metafizycznejkonstrukcjinwolipowszechnej”ikoncepcjidemokracjibezpo-
średniejorazantyparlamentaryzmu.Zdrugiejzaśstronyliberałowiewyrzec
musielisięelitaryzmu
29
.Wyrzeczeńinapięćwystępujewtejrelacjiwięcej:
liberalizmzeswejistotyjestantyegalitarny,jestmetodątworzeniaiwspierania
niedemokracji,leczarystokracji.Demokracjanatomiasttostosowaniezasady
równości,któraprowadzidopodważeniawysiłkówwolnościgenerującejna-
rastanieróżnicinierówności.Możnazatemstwierdzić,iżliberalizmszanuje
spontanicznośćiwybitność,demokracjatroszczysięospołecznąspójność,
liberalizmopierasięnajednostce,demokracjazaśnaspołeczeństwie
30
.
JakprzedstawiatenproblemAndrzejAntoszewski,obakomponenty-
demokratycznyiliberalny-mająsięrównoważyćijednocześniehamować
przedwynaturzeniem,zapobiegającwtensposóbredukcjiterminundemo-
kracji”dofaktuodbywaniasięrywalizacyjnychwyborówibędącejichkonse-
kwencjąbezwzględnejdominacjiwiększości
31
.
28
A.Antoszewki,Demokracjanieliberalnajakoprojektpolityczny,[w:]Zmierzchdemokracjiliberalnej,
red.K.A.Wojtaszczyk,P
.Stawarz,J.Wiśniewska-Grzelak,Warszawa2018,s.51;G.Sartori,Teoriademo-
kracji,Warszawa1998,s.470;J.Bartyzel,Demokracja,Radom2002,s.71.
29
30
31
J.Bartyzel,op.cit.,s.71.
G.Satori,op.cit.,s.470-471.
A.Antoszewski,op.cit.,s.51.