Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
9
SkrzyżowanieAlejJerozolimskichzulicąMarszałkowską.Napierwszymplaniekamienicawzniesionadla
PinkusaLothegowlatachsześćdziesiątychXIXwieku.Wokresiemiędzywojennymmieściłasiętuwłasna
restauracjabrowaru„Żywiec”,apóźniej„BarpodSetką”,luty1933roku
N
Obecnienamiejscukamienicyznajdujesięrondo,obokzaśzbudowanawlatachsześćdziesiątychXXwieku
RotundaPKO,kwiecień2014roku
WARSZAWA|Miastonaskrzyżowaniudróg
JużwpołowieXIIIwieku–nawysokiejskarpiewiślanej,wpobliżuobecnego
skrzyżowaniaulicyAgrykolaiAlejUjazdowskich–istniałgródwJazdowie,jedna
zrezydencjiksiążątmazowieckich.NaprzełomieXIIIiXIVwiekuczterykilometry
napółnocodJazdowa,awięcwpobliżuprzeprawywarszewskiej,zbudowanonowy
gród.Właśniewokółniego,przyszlakuhandlowym,zaczęłasięrozwijaćWarszawa.
Około1300rokudokonanotupierwszejlokacjimiastanaprawiechełmińskim
(StaraWarszawa),aw1408rokuwodległościkilkusetmetrównapółnoclokowano
nowemiasto(NowaWarszawa).WXVwiekuWarszawabyłacorazważniejszym
ośrodkiemhandlowym–utrzymywałakontaktyzWielkimKsięstwemLitewskim,
ŚląskiemiGdańskiem.TeszlakikomunikacyjneutrwaliłysięwXVIwieku,poin-
korporacjiMazowszadoKoronyw1526rokuorazpouniilubelskiejw1569roku,
gdynaznaczeniuogromniezyskałykontaktyKrakowazWilnem.Warszawastała
sięośrodkiempolitycznym:stolicąwojewództwamazowieckiego,miejscemsejmów
walnychorazelekcjipolskichkrólów.
PodkoniecXVIwiekukrólZygmuntIIIWazapodjąłdecyzjęoprzeniesieniu
ośrodkawładzyzKrakowadoWarszawy,abylepiejpilnowaćswoichosobistych
interesówwSzwecjiibyćbliżejobszaruwojennychzmagań,wktórychmiałysię
rozstrzygnąćkrólewskiemarzeniaokoronieszwedzkiej.W1596rokudoWarszawy
zjechałdwórkrólewskiirozpoczętoprzebudowęzamkunarezydencjęwładcy
potężnegowówczaspaństwa;tumiałabyćodtądstolicaPolski.Nastąpiłdyna-
micznyrozwójWarszawy,siedzibymonarchyiurzędówcentralnych:wokółśre-
dniowiecznegomiastapowstawałyrezydencjemagnackie,noweosady,jurydyki
(prywatnemiasta).Wieleztychdawnychzałożeńprzestrzennychmiałowpływ
naobecnyukładurbanistycznyposzczególnychdzielnicorazutrwalonenazew-
nictwo.WystarczyprzywołaćjurydykęSkaryszew(poktórejzostałatylkonazwa
ulicy),Leszno,GrzybówczyjurydykęTamka(powstałąnagruntachnadanych
klasztorowiSióstrMiłosierdzia,zwanychszarytkami,przezkrólowąLudwikę
Marię),obejmującąobszarpołożonynaskarpiewiślanejmiędzydzisiejszymiuli-
cami:TamkąiCzerwonegoKrzyża.
10