Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
nościprzedewszystkimAntonaBernoláka(1762–1813)iL,udovitaŠtúra
(1815–1856),alediakrytykawidocznajestjużwzapiskachwcześniejszych,np.
wzapiscez1578r.,cytowanejprzezSlovensky
'historicky
'slovníkzpredspisovnćho
obdobia(ukáz
'kovy
´zońit,Bratislava1973,s.251–252):wyrozumelysme,z
'este,
wassemilost,wassimpoddanymBzenyczenomdopustyly,abygychwynodedynsko
na͞krcz
'medawalyna͞tytoswetkj(wpisowniwspółczesnej:Vyrozumielisme,z
'e
ste,vażamilost,,vażimpoddany
'mBzenic
'anomdopustili,abyichvínodedinskona
krc
'medávalinatietosviatky).
Nowydiakrytycznysystemortograficznyopracowałdlajęzykachorwackiego
w1830r.LjudevitGaj(1809–1872).Takzwanagajicastałasięwlatachpięć-
dziesiątychXIXw.podstawąnowegosłoweńskiegosystemuortograficznego,cho-
ciażpierwszaksiążkasłoweńskadrukowanagajicąwyszłajużw1838r.
NatomiastwykorzystującyłacinkęBiałorusinistosowalipisowniętypupolskie-
go,zastępującjedyniepolskiecz,ż,szczeskimic
',z
',ż.Dlaprzykładuprzytoczmy
fragmentwierszaznanegopoetybiałoruskiego,twórcynowoczesnejliteratury
białoruskiej,JankaKupały(IwanaDominikowiczaŁucewicza;1882–1942)wpo-
staci,wjakiejopublikowałgoPierżyBiełaruskiKalendar,,NażajeNiwy,,na1910
hod(Wilnia1910):
JANUKKUPAŁA:PIESNIAZWANARA
Nawysokajhare,dzienichtonieare,
Tolkiptuńka–arołdziesadzicca,
Tamzbuduju,u
˘zwiazduniziu
˘siojnawidu,
Murowanujuwiez
'uzwanicu.
Izawieńujazwon,zusichc
'utnystaron–
Rau
˚niahołasiwichru,ihromu.
Jakpuńc
'ujahou
˘chod,sazawucharawod,
Niadzinniezasiedziccadoma!
Razhudziccamojzwonadwakondawakon,
Duńyzbudzić,pasercachudare,
Drohnućskowyciamnic,blisnućiskryzarnic,
Zawaruńaccajary-papary.
Wewspółczesnejpisownibiałoruskiejfragmenttenwyglądanastępująco:
ῼῪῧῧῬΠ:ῬῡCῪῼῤ῞Ὺ῭
Ὺab‥coka–raps,‑n‟tonaps,
To―…kΠty•kaᾘapo―‑ca‑ΠΠa,
Tam‑ yy
,‑b
‑y,n‑c–naby,
Ῡypabany
b‐yᾘ‑banΠy.
ῥ‑ab•y
‑bon,‑yc‟‡ytn‥ctaponᾘ
Pan
ro―acb‟py,rpomy.
ῼkΠy•‡y
ro‟o,ca‑aby‟apabo,
Ὺa‑nn‑ac‑ΠΠaoma!
32
CZĘŚĆPIERWSZA•PISMOITEKSTY