Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Prawnepojęciewynagrodzeniazapracęijegoochrona
WświetleorzecznictwaSąduNajwyższegowynagrodzeniezapracę,jako
pojęcieprawapracy,oznaczacałośćnależnejnapodstawieprzepisówpłacowych
iaktówkreującychstosunkipracyzapłatyzapracę,obejmująctakżeczęść,którą
pracodawcaodliczajakoskładkinaubezpieczeniaspołeczneizaliczkinapoda-
tekdochodowy.Wrezultaciepracodawcajestwobecpracownikadłużnikiem,
zobowiązanymdozapłatyprzysługującegomuwynagrodzeniawpełnejwysoko-
ści,akwoty,któreprzekazujejakopłatnikpodatkudochodowegoorazskładekna
ubezpieczeniespołeczne,sączęściąwynagrodzeniapracownika9.
Dopodstawowychcechwynagrodzeniazapracęnależą:obowiązkowycharak-
ter,bezwzględność
10
,wzajemność,ekwiwalentność
11
,periodycznośćorazmate-
rialnycharakter12.Jesttoświadczenieocharakterzeprzysparzającomajątkowym,
którepracodawcazobowiązanyjestwypłacaćokresowopracownikomwzamianza
wykonanąprzeznichpracę,odpowiedniodojejrodzaju,ilościijakości13.Wyna-
grodzeniezapracęjestpodstawowym,obligatoryjnymświadczeniemwynikają-
cymzestosunkupracy.Wyjątkowowynagrodzenieprzysługujerównieżzaokresy
nieświadczeniapracy,jeżeliprzepisprawatakstanowi.Wynagrodzeniezapracę
jestzregułyświadczeniemocharakterzewzajemnym,alezewzględunajegogwa-
rancyjnycharakterprzysługujeonorównieżzapewneokresy,wktórychpracow-
nikfaktyczniepracynieświadczy.Sątonależnościokreślanejakogwarancyjne14
lubsuspensyjne15,doktórychnależąm.in.należnościzaokresyniewykonywania
pracy,jeżelipracownikbyłgotówdojejwykonywania,adoznałprzeszkódzprzy-
czyndotyczącychpracodawcy,niezawinionegoprzezpracownikaprzestojuczy
innychobligatoryjnychprzerwwświadczeniupracy.Możetoprowadzićniekiedy
douznania,żewynagrodzeniezapracęnagruncieprawapracyzostajeoderwane
odrynkowejwartościwykonanejpracyistajesięwynagrodzeniemprzysługują-
cymwwynikusamegofaktuzatrudnienia16.
IIIPZP42/96,OSNC1987,nr8,poz.106zglosą:M.Seweryński,GlosadouchwałySąduNajwyższe-
goz30.12.1986r.,IIIPZP42/96,OSNC1987nr8,poz.106,OSP1988,nr7-8,poz.185.
9Zob.wyrokSNz9.07.2014r.,IPK250/13,Legalisnr1162498;uchwałaSNz20.09.1990r.,
IIIPZP14/90,Legalisnr27038;wyrokSNz22.04.1998r.,IPKN55/98,Legalisnr43369;uchwała
SNz7.08.2001r.,IIIZP13/01,Legalisnr50320;uchwałaSNz19.09.2002r.,IIIPZP18/02,Legalis
nr54716.
10WyrokSNz4.04.2000r.,IPKN516/99,Legalisnr47739.
11Zob.A.Górnicz-Mulcahy,„Własność”wynagrodzeniazapracę[w:]Własnośćwprawieigospo-
darce,red.U.Kalina-Prasznic,WydawnictwoUniwersytetuWrocławskiego,Wrocław2017,s.161-163.
12Por.K.Łapiński,Godziwewynagrodzeniezapracę,MonitorPrawniczy2011,nr12,s.633in.
13Zob.uchwałaSN(7)z30.12.1986r.,IIIPZP42/86,Legalisnr25663.
14K.Kolasiński,Prawopracyizabezpieczeniaspołecznego,TNOiKDomOrganizatora,Toruń
2003,s.250.
15T.Liszcz,Prawo…,s.288.
16Zob.K.Bomba,Odwynagrodzeniazapracędowynagrodzeniaztytułuzatrudnienia-kilka
uwagnatematewolucjipojęciawynagrodzeniazapracę[w:]40latkodeksupracy,red.Z.Góral,
M.Mielczarek,WoltersKluwerPolska,Warszawa2015,s.216.
17