Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.MIEJSCEORGANIzACJIŚWIADCzĄCYCHUSŁUGIMEDYCzNEWSYSTEMIEOPIEKIzDROWOTNEJWPOLSCE
dowegonacelepubliczne,wtymnazdrowie.
Scenariusztenprzewidujestopniowywzrost
nakładównazdrowie,traktowanenadaljako
fldobropubliczne”finansowanezgodniezza-
sadąsolidaryzmuspołecznego.Niewyklucza
onudziałumechanizmówrynkowych.
Wkrajacheuropejskichfunkcjonujewiele
systemówzabezpieczeniaspołecznego,cowy-
nikazróżnychuwarunkowańekonomicznych,
demograficznych,historycznychikulturowych.
Różnicemiędzysystemamidotyczągłównie
zasadfinansowania,zakresuprzysługujących
świadczeńorazwarunkównabywaniadonich
uprawnień.Europejskakoordynacjasystemów
zabezpieczeniaspołecznegoakceptujerozbież-
nościistniejącemiędzyposzczególnymisyste-
mamiiwprowadzainstrumentyprawnepozwa-
lającenaichwspółistnienie19.Różnicewpo-
ziomierozwojugospodarczegoorazróżnice
polityczno-ideologicznestanowiąobecnie,bez
względunarodzajsystemu,głównedeterminan-
tyfunkcjonowaniawświeciesystemówochrony
zdrowia.Biorącpoduwagętokryterium,moż-
nawyodrębnić:modelpaństwaopiekuńczego,
modelrynkowy,modelkrajówprzechodzących
transformację,modelkrajówrozwijającychsię
oraz–będącywzaniku–modelsocjalistyczny.
Jesttooczywiściepodziałumownyzewzględu
nato,żewarunkiotoczeniadeterminująciągły
procesreformatorski20.
Natymtlesystemyopiekizdrowotnejna
świeciemogąbyćanalizowanejednocześnie
wtrzechnurtach.Nurtpierwszytoanalizydo-
konywanewperspektywiemiędzynarodowej,
takżebadaniaporównawcze,wktórychsystem
zdrowotnywyróżniarzeczywistośćochrony
zdrowiaokreślonegokrajuwstosunkudoin-
nychkrajów.Obiektemzainteresowańsąpo-
dobieństwairóżnicewstrukturachiefektach
działańsystemówporównywanychkrajów21.
Nurtdrugitobadaniasystemówposzczegól-
nychkrajówzpunktuwidzeniaichspecyficznej
sytuacji,zwłaszczazdolnościdoefektywnej
realizacjistawianychprzedsystememcelów22.
Wtrzecimnurciepojęciesystemujeststosowa-
nejakonarzędziemodelowejanalizy,wktórej
dokonujesięsyntezycechróżnychsystemów
krajowych23.Współczesnesystemypowinnybyć
natyleelastyczne,abyskuteczniedostosowy-
waćsiędodynamikizmianepidemiologiczno-
demograficznych,ajednocześnieabysprostać
wyzwaniomrzucanymprzezprocesrozwoju
technologicznegoinaukowegowmedycynie.
Czynnikitewymuszająkoniecznośćciągłego
dopasowaniadozmieniającychsiępotrzeb
imożliwości.Wposzukiwaniunajbardziejefek-
tywnychrozwiązańpaństwawsposóbciągłyini-
cjująreformywtymobszarze24.
Opisujączagadnieniazwiązanezsystemem
opiekizdrowotnej,używasiępojęciamodelsys-
temu.Termintenstosowanyjestwdwojakim
znaczeniu.Popierwsze,jestsyntetycznymopi-
semsytemuokreślonegokrajulubgrupykra-
jów,którychsystemy–zgodniezzałożeniami
stosowanegomodelu–sądostateczniepodob-
ne.Podrugie,jestnarzędziemporównywania
systemówfunkcjonującychwróżnychkrajach25.
Stosującpierwszerozumieniemodelu,może-
mywyróżnićczteryrodzajesystemów:model
19Zob.B.Radzik-Kazenas,B.,Podstawowezagadnieniazzakresuintegracjieuropejskiej.Koordynacjasystemówzabezpieczenia
społecznego,Warszawa2003.
20Zob.J.Leowski,Politykazdrowotna…,jw.,Warszawa2010,s.114.
21Zob.M.I.Roemer,NationalHealthSystemoftheWorld,Oxford2003.
22Zob.M.Gold,TheChangingUSHealthCareSystem:ChallengesforResponsiblePublicPolicy,flTheMilbankQuarterly”1999,
nr77(1).
23Zob.W.C.Włodarczyk,S.Poździoch,Systemyzdrowotne.Zarysproblematyki,Kraków2001,s.13.
24Zob.A.Leśniewska,Mechanizmyrynkowewsystemiepowszechnychubezpieczeńzdrowotnych-doświadczeniaholenderskie,
flWiadomościUbezpieczeniowe”2009,nr1,s.128.
25Zob.W.C.Włodarczyk,S.Poździoch,Systemyzdrowotne…,jw.,s.79.
7