Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
2.MuhammadAliJinnah:świeckiszyitatwórcąpaństwadlamuzułmanów
25
narezolucjęz1940rokuwwalceowiększąautonomięiprawodorzą-
dzeniazamieszkiwanymiprzezsiebieprowincjami.
Ideaprzedstawionawrezolucjiniebyłanowa;podobnakoncepcja
pojawiłasięwsłynnymprzemówieniuwygłoszonymnaforumLigido-
kładniedekadęwcześniej,29grudnia1930roku,przezsirMuhammada
AllamęIqbala,filozofa,poetęidziałaczaspołecznego,uznawanegodziś
zanarodowegowieszczaPakistanu.Przewidziałonscenariusz,który
będzieopierałsiębądźnaautonomiipółnocnychprowincjiIndii,bądź
napodzialesubkontynentu:DChciałbymzobaczyćPendżab,Północno-
-ZachodniąProwincjęGraniczną(NWFP
,odkwietnia2010r.Chajber
Pakhtunkwa10-A.K.),SindhiBeludżystan,połączonewramachjedne-
gopaństwa.SamorządnośćwramachImperiumBrytyjskiegobądź
bezimperium,utworzenieskonsolidowanegopaństwawpółnocno-
-zachodnichIndiachwydajemisięostatecznymcelemmuzułmanów”
11
.
Podobnestanowiskoodnośniedoterytoriumprzyszłegopaństwazaj-
mowałChoundryRehmatAli,pochodzącyzPendżabumuzułmański
studentzCambridge.28stycznia1933rokuopublikowałartykułpod
tytułemTerazalbonigdy.Będziemyżyć,czyznikniemynazawsze?(Nowor
Never.ArewetoLiveorPerishForever?),wktórymopowiadałsięzautwo-
rzeniempaństwadlamuzułmanów
12
.Zaproponowałjegonazwęod
pierwszychliterprowincji,któremiałyznaleźćsięwgranicachpaństwa:
P-Pendżab,A-Afgania(czyliobszarobejmującyNWFP),K-Kaszmir,
S-Sindh,TAN-miałopochodzićodBeludżystanu-muzułmańskiego
krajugraniczącegozSindhem.PakistanoznaczaponadtoDkrajludzi
czystegoducha”13,gdyżsłowopakznaczywjęzykuurduDczysty”.
10Wodniesieniudotejgrupyetnicznejijejdążeńseparatystycznychstosowane
jestwksiążceokreślenieDPasztuni”czyDPasztunistan”,któresąbardziejzrozumiałe
dlapolskiegoczytelnikaniżnp.Pakhtunistan,PathaniczyPakhtuni.Należyjednak
podkreślić,żePasztunimieszkającynawschódodLiniiDuranda(wPakistanie)okre-
ślająsiebiemianemPathanslubPakhtuns-dlategonazwęprowincjifunkcjonującą
od2010rokuautorkatłumaczyjakoChajberPakhtunkwa.
11H.Yusuf,Pakistan.AStudyofPoliticalDevelopments1947–97,Sang-e-MeelPub-
lications,Lahore1999,s.13.
12Zob.Ch.R.Ali,NowOrNever.AreWeLiveorPerishForever?,ThePakistanNa-
tionalMovement,Cambridge1933;http://www.chaudhryrahmatali.com/now%20
or%20never/index.htm(28.03.2014).
13J.Modrzejewska-Leśniewska,Konfliktyindyjsko-pakistańskie1947–1999,[w:]
A.Bartnicki(red.),ZarysdziejówAfrykiiAzji.Historiakonfliktów1869–2000,Książka
iWiedza,Warszawa2000,s.361.