Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ParadoksalnietakwłaśnieHprzypomniana”żydowskośćumożliwiłaHertzowipogo-
dzeniedwóchtradycjikulturowych.Polskośćstałasięelementemwwielowiekowej
tradycjiżydowskiej.
CiekawymstudiumprzypadkujesttekstBelliSzwarcman-Czarnoty.Opisujeona
działalnośćspołecznążydowskichśrodowiskzajmującychsięedukacjąorazdzieje
powstaniawileńskiegoseminariumnauczycielskiego.Wswoistejwersjiarcheologii
rodzinnejodzwierciedlonezostająprocesykształtowaniakulturowejautonomiipol-
skichŻydów,konfrontowanezpaństwowymantysemityzmemlat30.XXwieku.
OdmiennynurttworzeniatożsamościżydowskiejomawiaMagdaSara
Szwabowicz.Analizującmiędzywojenneliterackieczasopismahebrajskojęzyczne,
publikowanewWarszawie,pokazujestosunekpisarzyhebrajskichdoliteraturypol-
skiej,wtymprzedewszystkimpoezji.Podkreślaliczneodniesieniaorazzaangażo-
wanietwórcówwpolskieżyciekulturalne,wskazujenarolęliteraturypolskiejjako
swoistegomediumpomiędzydwomakręgamikultury.
PojedynczetożsamościowenarracjeliterackieprezentująMariaAntosik-Piela,
ZuzannaMarekiAlinaMolisak.
SyjonistycznymnurtemliteraturypisanejwjęzykupolskimzajmujesięMaria
Antosik-Piela.Skupiasięnazjawiskuegzotyzmuobecnegowwybranychutworach,
przejawiającegosięm.in.worientalizacjikrajobrazuczyopisiestosunkówżydow-
sko-arabskich.Interesującymuzupełnieniemrozważańbadaczkijestaneksczyli
krótkitekstRubinaFeldszuhaztomuOpowiadaniapalestyńskie.
PrzykłademprzedstawieniaOrientuzróżnychperspektywjestomawianaprzez
ZuzannęMarektwórczośćAndyEker.Rekonstruującdoświadczeniepodróżylwowskiej
poetkidoErecpokazujekształtmigotliwejpolsko-żydowskiejtożsamości.Podkreśla
przytymwewnętrznykonfliktpodmiotuzwiązanegozdwiemaojczyznami.
Zewnętrznymczynnikiemdookreślaniaidentyfikacjibywałantysemityzm,októ-
rympisałjużStanisławObirek.Zodmiennejperspektywy–stosującwspółczesne
kategoriequeertheory,analizujekilkaironicznychigroteskowychtekstówJuliana
Tuwima–AlinaMolisak.Pokazujestrategiepoety,którypodejmowałkonwencję
gierstereotypami,prowadzącdoichzdemaskowaniaiośmieszenia.Ówobronny
wobecdoświadczanegoantysemityzmugestmiałnacelunietylkokrytykę,aleide-
stabilizacjętożsamości,narzucanejprzemocąschematów.
Wcześniejsząhistorycznąperspektywępowstawaniapolsko-żydowskiejtożsamo-
ściprezentująElaBauer,ShoshanaRoneniZuzannaKołodziejska.
Oszczególnympodejściudojudaizmuikulturypolskiej,rabinaOzjaszaThona,
piszeShoshanaRonen.ZwiązanyzKrakowemuczony,któregosylwetkęprezentuje
badaczka,uważał,iżŻydzisąnarodem,którypowinientakżewdiasporze,pozostać
wiernytradycji.Podkreślałwkazaniach,głoszonychpopolsku,koniecznośćrozwoju
duchowegoorazkształtowaniaodrębnejkulturyżydowskiej.
Omawiającdyskusjedotycząceliteraturypolsko-żydowskiej,jakiemiałymiejscena
łamachIzraelity,ZuzannaKołodziejskaskupiasięnawersjiintegracjonistycznejteks-
tówliterackich.ŚledzizmianyiewolucjępoglądówśrodowiskawarszawskichHpostę-
powców”dotyczącychkształtuizadańliteraturyżydowskiejpisanejwjęzykupolskim.
Wskazujetakżenaichrelacjewobecliteraturypowstającejpohebrajskuiwjidysz.
–8–