Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
ZygmuntLasocki.WspomnieniaszefaadministracjiPKLiKRz
ichrozmach,asytuacjaekonomicznapaństwcentralnychstałasięopłakaną,zaczęto
powątpiewać,czyzdołająone–pomimoświetnejorganizacjiNiemiec–sprostać
sprzymierzonymprzeciwkosobiesiłomwiększejczęściświata.Nasuwałysięrównież
reminiscencjehistoryczne–ostalewrogimstanowiskuPruswobecPolski,aodawnych
sympatiachzFrancjąiWłochami.WAustriiodżyłyzwielkąsiłątradycjegermani-
zacyjnezczasówprzedkonstytucyjnych,awrogieiniesprawiedliwepostępowanie
przeważnejczęścibiurokracjiiwojskowościniemieckiejwzględemPolaków–wza-
mianzaichzapałipoświęceniedlaAustriinapoczątkuwojny–budziłowśródnich
wielkierozgoryczenie.ZczasemRosja,wskutekzaburzeńwewnętrznych,przestała
byćczynnikiem,zktórymmożnabyłosięliczyć,czytojakowrogiem,czyteżjako
opiekunem.WobeczmianystosunkówpoddawanorewizjipolitykępolskąwGalicji.
Narodowidemokracipozostalioczywiścieprzykierunkuententofilskim,którysię
obecnieokazałuzasadniony.nPiast”–wktórymoddłuższegoczasunurtowałaopo-
zycjaprzeciwkoAustrii,naktórejczelestaliposłowieTetmajer9iWitos10–odpadł
wreszciezupełnieodorientacjiaustro-polskiej*.
Wdniu16majapostawiłposełTetmajer,zazgodąwszystkichczłonkówKlubu
PSL,naplenumKołaPolskiegoswojąznanąrezolucję:nJedynymdążeniemnarodu
polskiegojestodzyskaniepołączonejiniepodległejPolski,zdostępemdomorza”.
WniosekTetmajeraprzeszedłgłosaminPiastowców”,socjalistów,dalejjedynego
przedzebraniemsięparlamentureprezentantanarodowychdemokratówwKole
9WłodzimierzTetmajer(1861–1923),malarz,poeta,działaczniepodległościowy,polityk;1900
wLidzeNarodowej;1907–1913wPSL,następnieod1913wPSLnPiast”(1914–1921wNaczelnej
RadzieLudowej);posełdoaustriackiejRadyPaństwa(1911–1918);1912wskładziezarząduPolskiego
SkarbuWojskowego;prezesorganizacjinStrzelec”;członekKTSSN;wXI1918członekPKLinaczelnik
jejWydziałuWojskowego;odI1919wKomisjiRządzącejdlaGalicji,ŚląskaCieszyńskiego,Spiszu
iGórnejOrawy.
10WincentyWitos(1874–1945),przywódcachłopski,polityk,mążstanu;1895wStronnictwieLu-
dowym,apotemPSL(1903wRadzieNaczelnej),1914wiceprezesRNPSLnPiast”;posełnagalicyjski
SejmKrajowy(1908–1914)idoaustriackiejRadyPaństwa(1911–1918),współtwórcaiczłonekNKN,
1917–1918wLidzeNarodowej;wX1918współzałożycieliprezesPKL;1917–1918członekLN;XI–XII
1918ministerbezteki,1918–1931prezesZGPSLnPiast”;1919–1930posełnaSejmRP;1920–1921
premierRząduObronyNarodowej,ponowniepremier1923i1926;jedenzprzywódcówCentrolewu;
więzieńbrzeski.
*Zob.MikołajRey,nZałożeniePiasta”,Kraków1924.
16