Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Terapeutycznewłaściwościsztuki
estetyczną:kontaktzdziełamisztukiiwłasnaaktywnośćtwórcza
stymulujądoprzeżywaniawartości,wspomagajądoskonalenieoso-
bowościistrukturyduchowejczłowieka.Jedenzprzedstawicieli
pedagogikikultury,StefanSzuman(1889-1972),traktujepojęcie
nsztuka”szeroko,utożsamiającjezcałokształtemwytworówkul-
turyartystycznejorazzdziełemsztuki:nNazwaipojęcie«sztu-
ka»obejmujewszystkiewytworyczłowiekaposiadającewartość
estetyczną,czylitakiedzieła,któredziękiswoimpewnymwłaści-
wościomzdolnesąobudzićdoznaniaiprzeżyciaestetyczneuosób
znajdującychsięwzasięguichoddziaływania”6.
Zterapeutycznymiwłaściwościamisztukisilniesplatasięjej
funkcjakomunikacyjna:sztukaułatwiakomunikowaniesię,czyni
jepełniejszymibardziejautentycznym.TemożliwościdoceniaIre-
naWojnar(*1924),podkreślając,żesztukatosposóbżycia,dzięki
któremuczłowiekmożesięwypowiedziećwsposóbpełny,lepiej
kształtowaćirozumiećswojeżycie7.Komunikacyjnyaspektsztu-
kiodgrywaniebagatelnąrolęwarteterapii,procesterapeutyczny
częstobowiemrozpoczynasięwłaśnieodkomunikowania,które
umożliwiapoznaniedrugiejosobyizdiagnozowaniejejproblemów.
WładysławTatarkiewiczwyróżniaekspresjęrzeczywistą-ngdyzja-
wiskafizyczneujawniająnaprawdęzachodząceżyciepsychiczne”8
-orazpozorną,gdyartysta,np.aktor,odgrywauczucia,jakichnie
przeżywanaprawdę.Warteterapiinadrzędneznaczeniemaeks-
presjarzeczywista.
Potencjałwyzwalaniaprzeżyćprzezsztukęjestkluczowydla
jejoddziaływaniaterapeutycznego.Choćtradycyjnieutożsamia
sięsztukęzpięknem,wzbudzaniezachwytuniejestjedynąformą
jejdziałania.Różnorodnośćmożliwychuczućodbiorcypodkreśla
WładysławTatarkiewicz,autorjednejznajsłynniejszychnagrun-
ciepolskimdefinicjisztuki:nSztukajestodtwarzaniemrzeczybądź
konstruowaniemform,bądźwyrażaniemprzeżyć-jeśliwytwór
tegoodtwarzania,konstruowania,wyrażaniajestzdolnyzachwy-
caćbądźwzruszać,bądźwstrząsać”9.Zwróćmyuwagę,żetadefi-
nicjanieopierasięnaterminachwartościujących,jakpięknyczy
brzydki,leczodnosisiędoprzeżyć,jakiesztukamożewywoływać,
doreakcjinaprzenoszoneprzezniąwartości.
13
6S.Szuman,Osztuceiwychowaniuestetycznym,Warszawa1969,s.20.
7I.Wojnar,Estetykaiwychowanie,PWN,Warszawa1970.
8W
.Tatarkiewicz,Drogaprzezestetykę,PWN,Warszawa1972,s.120.
9Ibidem,s.35.