Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1i1Pojęciapodstawowe
13
nazywanesygnałamiiSygnałjestzatemmodelemprzebiegujakiejświelkościfizycz-
nejwczasiei
Modelmatematycznyrozważanegoprocesujestokreślonyzapomocąfunkcjig()
względemwymuszenia(wielkościwejściowej)u(t)iWynikiemtegoprzetwarzaniajest
wielkośćwyjściowa(odpowiedź)y(t)iRóżnorodnośćprocesówtechnologicznych,
któresąprzedmiotemautomatycznegosterowania,wpierwszymodruchurodzipyta-
nie:sterowanieczym?Regulacjaczego?Szybkozdanosobiesprawęztego,żenieza-
leżnieodcharakteruobserwowanegoprocesu,podstawowezależnościzachodzące
pomiędzywymuszeniem(wielkościązadaną),aodpowiedziątegoprocesu,którąnale-
żyprzyjąćjakowielkośćregulowaną,sąuniwersalneiPlatformątegouogólnieniajest
właśniemodelmatematycznyprocesuodwzorowującyjegodynamikę,czylizależności
czasowepomiędzywybranymizmiennymiprocesu(sygnałami)iWtensposóbmożna
stosowaćjęzykabstrakcyjnego(awięczpominięciemfizycznegocharakteruprocesu)
opisuwystępującychoddziaływańiTworzeniemtakichmodeliorazbadaniemzacho-
dzącychmiędzynimizależnościzajmujesięteoriasystemówiTeoriaregulacjiauto-
matycznej,abardziejogólnie-teoriasterowania,jakwspomniano,zajmujesiętwo-
rzeniemregułzapewniającychcelowezachowaniesięnadzorowanychprocesówiTe
dwazagadnieniasąwłaśnienazywaneodpowiednio:analizą(opisem,badaniem)sys-
temóworazsyntezą(projektowaniem)systemówregulacji(sterowania)iWistocie,
automatykazajmujesięanaliząorazsynteząsystemów(układów)sterowania[26,55]i
Jeślinawetograniczyćrozważaniadosystemówfizycznych,tołatwozauważyć,że
obserwowaneprocesymogąbyćopisywanewbardzoróżnysposóbiCzynnośćtakiego
opisujestnazywanamodelowaniem(tworzeniemmodelu)iPrzezmodelnależytu
rozumiećpewnąreprezentacjęrzeczywistości(procesu),wktórejzachowanesąistot-
ne(zpunktuwidzeniaceludokonywanegoopisu)cechytejrzeczywistościzpominię-
ciemdrugorzędnychwłaściwościiPodstawowymobszaremtworzeniamodeliwnau-
kachtechnicznychjestfizykaiPrawafizykisąujętewpostacimatematycznychmodeli
rzeczywistościiPodobnemodelesątworzonewobszarzebiologii,ekologiiiinnych
dziedziniModelsystemu,naktóryskładasięwieleelementów,powinientakżeod-
zwierciedlaćpowiązaniapomiędzytymielementami,któresąreprezentowanezapo-
mocąodpowiednichsygnałówiobowiązującychjeregułiStrukturamodeluorazjego
parametrysąokreślanewdrodze,niekiedyzłożonychprocedur,którymizajmujesię
gałąźmodelowaniaznanajakoidentyfikacjasystemów[52]i
Możnazauważyć,żemodeljestbardzopojemnymokreśleniem,wktórymmiesz-
cząsiębardzoróżnesposobyopisurzeczywistościiPonieważcelemautomatykijest
projektowanieodpowiednichsystemówsterowania,więctworzoneregułysterowania
(synteza)bazująnautworzonychmodelachsystemu,którepowstałynaetapiejego
analizyiWynikająstądwielostopniowepodziałyukładówautomatyki(systemówste-
rowania)iWażnymkryteriumjesttusposóbreprezentacjizachodzącychzdarzeńi
relacjiwsensieuwzględnieniaczynnikówlosowychiZtegopunktuwidzeniawpro-
wadzasiędwiekategorieukładów: