Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
1.1.Pozycjabadańjakościowychwtradycyjnymmodeluempirycznychbadań...
25
Pedagogikajakonaukapraktycznazajmujesięwykrywaniemzależnościsprawczych,
wktórychrolęzmiennychniezależnychspełniajądziałaniawychowawcze,zaśzmien-
nymizależnymisąokreślonecelewychowawcze.(…)musiuwzględniaćtakżewpływ
szereguprzewidywańdotyczącychdalszegobieguwytworzonychsytuacji.Wszystko
tojestmożliwetylkonapodstawieznajomościteoretycznychzależnościmiędzyróżny-
mizjawiskami.(1970,s.191)
Niedokonujęocenytegomodelu.Traktujęgojedyniejakonaj-
lepsząegzemplifikacjępozytywistycznegomodeluuprawianianauki
nagrunciepedagogicznym.
Muszyńskizanajistotniejszewpedagogiceuznałbadaniawe-
ryfikacyjne,ale:
Niemożetooznaczaćnegacjiznaczeniabadańinnegotypu,zwłaszczaanalizypo-
jedynczychprzypadków.Analizytakieodgrywająjednakwrozwojunaukiowycho-
waniurolęzdecydowaniedrugoplanową.Mająonepewneznaczenieheurystyczne
przedpowstaniemteoriijakoźródłointeresującychhipotezlubpomysłów.Na-
tomiastpopowstaniuteoriianalizapojedynczychprzypadkówodgrywaraczej
rolęeksplikacyjną.9(Muszyński,1967,s.72podkreśleniaautora)
Zacytowanawypowiedźjednoznacznieokreślarolębadańja-
kościowych(ichrodzajemjestanalizapojedynczychprzypadków):ich
wynikiniemogąbyćźródłemteorii-najwyżejźródłemhipotez,które
muszązostaćsprawdzonew„porządnych”badaniach10.Mogąbyćtak-
żeprzykłademrealizowaniasięprawidłowości.Zdajesię,żeMuszyń-
skiemuchodziłooto,żeznajomośćprawidłowościskładającychsięna
teoriępozwalanawłaściwerozpoznaniekonkretnejsytuacjiwcelu
„podjęciaokreślonychdecyzjiodnoszącychsiędopraktycznegodzia-
łania”(tamże,s.72).
9ByćmożeMuszyńskiprzywołujerelacjemiędzyprzypadkiemaprawi-
dłowością.T.BentoniI.Craib(2003)charakteryzującwyjaśnianiawempiryzmie,
stwierdzają,że:wyjaśnićzjawisko,towykazać,żejestonoprzypadkiemprawa
ogólnego.
10WodniesieniudosocjologiiA.Piotrowski(1990,s.30)zauważył:„Ba-
daniatakie[jakościowe-D.U.-Z.]odsuniętezostały[…]napozycjeprzedpola
nauki.Tumogłyzyskaćaprobatęjakoprzygotowawcza,eksploracyjnapracaprzy-
datnadobadańilościowychocharakterzeźródłapojęćzdatnychdooperacjonali-
zacji,lubwstępnychhipotez,albojakobadaniapogłębiające”.