Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
Ciekawypodziałpaństwposocjalistycznejtransformacjimożna
zastosowaćpoprzezbliskośćgeopolitycznąizależnośćodbyłego
ZwiązkuRadzieckiego.Wtymwypadkudopaństw-peryferii
zaliczałybysiękrajeujętewcześniejjakopodążające„drogą
euroazjatycką”,
natomiast
do
państw
niebędących
peryferią
radziecką–państwa„drogiazjatyckiej”.Mongoliazaliczałabysię
dopierwszejgrupy.NiewątpliwieChinyzewzględunaswoje
rozmiaryipotencjałtrudnoprzydzielićdosatelitówZSRR.Kwestia
Wietnamu
pozostaje
dyskusyjna,
choć
geograficzny
dystans
odZSRRsugerowałbyraczejprzynależnośćdogrupyzChRL.
Balcerowicz(1997:170–171)wśród„wielkichinstytucjonalnych
transformacji”wyróżniłazjatyckąieuropejskątransformację
postkomunistyczną.Napoczątkureformzarównokrajeazjatyckiej,
jak
i
europejskiej
transformacji
charakteryzował
system
komunistycznypartii-państwa,systemjednopartyjnyisocjalistyczny
systemgospodarczy.Wśródpaństwtransformacjiazjatyckiejskala
redystrybucjibudżetubyłaraczejniska,podczasgdywśródkrajów
europejskiejtransformacji–raczejwysoka.Wstrukturzespołeczno-
gospodarczej
występował
wysoki
udział
łatwego
dosprywatyzowaniarolnictwa(krajeazjatyckiejtransformacji)
iwysokiudziałsocjalistycznegoprzemysłu(krajeeuropejskiej
transformacji).Procesprzemiandotyczyłwprzypadkupaństw
azjatyckiejtransformacjiwyłączniesystemugospodarczego,podczas
gdywkrajacheuropejskiejtransformacji–zarównosystemu
gospodarczego,jakipolitycznego.Wmodeluazjatyckimszybko
liberalizowanogospodarkęirozszerzanoudziałsektoraprywatnego,
wmodelueuropejskimnatomiastszybkotworzonodemokrację,
podczasgdytemporeformgospodarczychbyłozróżnicowane.
Zatemsekwencjaprzemianbyłanastępująca:najpierwmasowa
demokracja,
potem
kapitalizm
(model
europejski),
najpierw
kapitalizm,
a
potem
zobaczymy
(model
azjatycki)
(Balcerowicz1997:170–171).
Różnice
w
reformach
gospodarczych
pomiędzy
Chinami,
akrajamiEuropyŚrodkowo-Wschodniejsąwyraźne.Wynikająone
znastępującychprzyczyn:odmiennychwarunkówpoczątkowych
iróżnychwyborówdokonywanychpodczaswdrażaniareform.