Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
GeorgesClemenceauiFrancja
9
czynawetkomunistyczne,alepogromKomunyprzeżyłjako
dramat.
Zwróćmyuwagę,żetylkoweFrancjiodrewolucjifran-
cuskiejpoKomunęipotemjeszczelicznepojedynczewyda-
rzeniatakłatwodochodziłodowalkwewnętrznychiztakim
okrucieństwemjetłumiono.Wczasierewolucjifrancuskiej
zginęłokilkasettysięcyludzi.
Ateizmirewolucjatodwaważneskładnikitradycjiipo-
glądówClemenceau,którywIIRepublice,czylipo1871roku,
staleuczestniczyłwżyciupolitycznym,zajmującnajrozmait-
szestanowiska.Wydawałrównieżwsumiekilkanaściegazet,
któreczęstosamzapełniał,aledochódznichbyłniewielki.
Stalezresztącierpiałnabrakpieniędzy.JeszczeprzedKo-
munąParyską,wroku1865,powodowanybrakiemgotówki
wyjechałnakilkalatdoAmeryki,gdziewcollege’udladziew-
czątuczyłfrancuskiegoijazdykonnej.Ożeniłsięzjedną
zwychowanek,alepotemcałkowiciezniązerwał,mimoże
urodziłamutrojedzieci.Clemenceaupotrafiłbyćokrutny,
cojeszczezobaczymyprzyokazjachpolitycznych.Dziękipo-
bytowiwAmerycebieglemówiłpoangielsku,coweFrancji
wówczasbyłorzadkością,abardzomupóźniejpomogłowne-
gocjacjachwersalskich.
Lata1871-1914,czylilataIIIRepubliki,toweFrancjiba-
łagantrudnydoogarnięcianapoziomierządowym,alezara-
zemolbrzymiepostępygospodarczeicywilizacyjne.Wielkie
zasługiClemenceausąwtymzakresieoczywiste.Premierem
Francjibyłtylkowlatach1906-1909oraz1917-1920,alewy-
wierałogromnywpływnapolitykęfrancuską,takżenaobala-
niekolejnychrządów,zarównozasprawątalentówpolitycz-
nych,jakiznakomitychtalentóworatorskich.Po1920roku
bliskoosiemdziesięcioletniClemenceauwycofałsięzżycia
politycznegoiumarłw1929roku.
•
ClemenceaubyłwybitnymreprezentantemFrancji,
klasycznymradykałemirepublikaninem,cobędziemy